Ο επισκέπτης της Καστοριάς έχει την δυνατότητα να συναντήσει λίγο περισσότερες από εβδομήντα βυζαντινές και μεταβυζαντινές εκκλησίες σε κάθε γωνιά της πόλης και στα περίχωρα της που είναι μοναδικής αρχιτεκτονικής και διακοσμημένες με υψηλής τέχνης τοιχογραφίες κάτι που στην ουσία μεταμορφώνει την περιοχή της Καστοριάς σε ένα ζωντανό μουσείο βυζαντινού και μεταβυζαντινού πολιτισμού καθιστώντας την έναν από τους πιο αγαπητούς αλλά και ιδιαίτερα ενδιαφέροντες θρησκευτικούς προορισμούς της Ελλάδας.

Τα μνημεία αυτά που πρέπει να δει οπωσδήποτε ο επισκέπτης στην Καστοριά έτσι ώστε να κατανοήσει την ιστορία της είναι:

Ιερά Μονή Παναγίας Μαυριώτισσας

Βρίσκεται στην λίμνη της Καστοριάς σε απόσταση μόλις 4 χλμ από το κέντρο και επάνω στο δρόμο που οδηγεί προς το νοσοκομείο (λίγο μετά από αυτό) της πόλης.

Παναγία Μαυριώτισσα

Παναγία Μαυριώτισσα

Χτίστηκε το 1082 – 1083 από τον βυζαντινό αυτοκράτορα Αλέξιο Α Κομνηνό, είναι αφιερωμένη στην Κοίμηση της Θεοτόκου και αρχικά ονομάσθηκε Παναγία Μεσονησιώτισσα ενώ Μαυριώτισσα ονομάστηκε από το απέναντι αυτής παραλίμνιο χωριό Μαύροβο, σημερινό Μαυροχώρι, κατά τον 17ο αιώνα που οι κάτοικοι του συντηρούσαν τότε το μοναστήρι.

Παναγία Μαυριώτισσα δυτική εισοδος

Άποψη της δυτικής εισόδου του Ναού της Παναγίας Μαυριώτισσας

Διατηρεί εξαιρετικής τέχνης τοιχογραφίες τόσο εσωτερικά που ανάγονται τον 12ο αιώνα όσο όμως και εξωτερικά με χρονολογία 1259 – 1264.
Για πολλά χρόνια ήτανε ανενεργή όμως το 1998 επανιδρύθηκε και σήμερα είναι ανδρική.

Τηλέφωνο Μονής: (+30) 24670 22714.

Βυζαντινός Ναός Παναγίας Καστριώτισσας

Βρίσκεται στην ακρόπολη του βυζαντινού κάστρου της Καστοριάς, πολύ κοντά στο τείχος και τους δύο πύργους του.

Σήμερα είναι γνωστή ώς Παναγία Κουμπελίδικη, είναι αφιερωμένη στην Κοίμηση της Θεοτόκου και αποτελεί πραγματικό έμβλημα και αρχιτεκτονικό κόσμημα της πόλης.

Παναγία Κουμπελίδικη

Παναγία Κουμπελίδικη (Καστριώτισσα)

Χρονολογείται, πιθανότατα, στα μέσα του 9ου αιώνα, αν και έχουν διατυπωθεί και άλλες απόψεις για τη χρονολόγησή του, στα μέσα του 10ου και στο α΄ μισό του 11ου αιώνα.

Το εσωτερικό του ναού, όπως και η εξωτερική δυτική πλευρά του, είναι κατάγραφα με εξαίσιες αλλά και σπάνιες τοιχογραφίες του 13ου και 17ου αιώνα, οι οποίες όμως έχουν υποστεί αρκετές φθορές από την υγρασία.

Παναγία Καστριώτισσα

Παναγία Κουμπελίδικη (Καστριώτισσα)

Το σπανιότερο θέμα της σπουδαίας ιστόρησης (τοιχογραφίες) της Παναγίας Κουμπελίδικης, κοσμεί η ανθρωπόμορφη Αγία Τριάδα με τον Παλαιό των Ημερών να φέρει στους κόλπους του το Χριστό Παντοκράτορα, ο οποίος βαστάει τη δόξα με το περιστέρι, που συμβολίζει το Άγιο Πνεύμα.

Βυζαντινός Ναός Αγίου Στεφάνου

Βρίσκεται στους πρόποδες του λόφου του Αγίου Αθανασίου ανάμεσα στις δύο παραδοσιακές συνοικίες της Καστοριάς, το Απόζαρι και το Ντολτσό.

Άγιος Στέφανος

Άγιος Στέφανος

Είναι ένας από τους αρχαιότερους βυζαντινούς ναούς των Βαλκανίων και η ανέγερσή του ανάγεται στα μέσα του 9ου αιώνα ή το αργότερο στο 900, χρονολόγηση στην οποία οδηγούν άλλωστε και οι παλαιότερες τοιχογραφίες του Ναού, που σώζονται στο νάρθηκα.

ΑΓΙΟΣ ΣΤΕΦΑΝΟΣ αρχιτεκτονική

Άποψη της χαρακτηριστικής αρχιτεκτονικής και των αγιογραφιών του ναού του Αγίου Στεφάνου

Πιθανότατα να αποτελούσε καθολικό (ναό) ενός μοναστηριακού συγκροτήματος.

Βυζαντινός Ναός Αγίου Νικολάου του Κασνίτζη

Βρίσκεται στην πλατεία Ομονοίας, κοντά στη βυζαντινή ακρόπολη της Καστοριάς και η επωνυμία που οφείλεται στο όνομα του ιδρυτή του, του μαγίστρου Νικηφόρου Κασνίτζη, ο οποίος τον ανήγειρε και τον διακόσμησε προς τιμήν του προστάτη και ευεργέτη του Αγίου Νικολάου.

ΑΓΙΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΚΑΣΝΙΤΖΗ

Άγιος Νικόλαος Κασνίτζη

Χρονολογείτε το 2ο μισό του 12ου αιώνα, διατηρεί επίσης σημαντικές και εξαιρετικής απόδοσης τοιχογραφίες που διατηρούνται σε καλή κατάσταση σήμερα και αποτελούν ένα από τα σημαντικότερα σύνολα της περιόδου των Κομνηνών (1081 – 1185).

Αγίου Νικολάου Κασνίτζη

Γενική άποψη του καθολικού ναού του Αγίου Νικολάου Κασνίτζη

Μεταβυζαντινός Ναός Παναγίας του “Τσιατσιαπά”

Βρίσκεται, έξω από τα όρια της τειχισμένης πόλης στην βορειοανατολική πλευρά της λίμνης της Καστοριάς που ονομάζεται από τους Καστοριανούς Απόζαρι.

Είναι κτίσμα των αρχών του 17ου αιώνα και τιμάται στη μνήμη της θεομητορικής γιορτής των Εισοδίων της Θεοτόκου ενώ φέρει το προσωνύμιο «του Τσιατσιαπά» λόγω της γειτνίασής του με το λαμπρό αρχοντικό Τσιατσιαπά.

Παναγία Τσιατσαπά

Παναγία Τσιατσαπά

Σύμφωνα με αναφορές στα σημειώματα εκκλησιαστικών βιβλίων της Καστοριάς ο ναός ταυτίζεται πολύ πιθανά με καθολικό μονής που αποτελούσε μετόχι του Θεοβαδίστου όρους Σινά.

Αρχές του 2016 ο ναός αποκαταστάθηκε πλήρως αναδεικνύοντας τις υπέροχες και εξαιρετικά ενδιαφέρουσες τοιχογραφίες του.

Βυζαντινός Ναός Αγίου Γεωργίου Ομορφοκκλησιάς

Βρίσκεται στο χωριό Ομορφοκκλησιά, 20 χλμ νοτιοδυτικά της Καστοριάς και κτίστηκε αρχικά τον 11ο αιώνα.

Απορίας άξιο είναι το γεγονός ότι ο ναός είναι κτισμένος με πέτρες που δεν υπάρχουν στην ευρύτερη περιοχή.

Άγιος Γεώργιος Ομορφοκκλησιάς

Διαθέτει εξαιρετικής τέχνης τοιχογραφίες όμως αυτό που τον κάνει ιδιαίτερο είναι η μοναδική ανάγλυφη εικόνα του Αγίου Γεωργίου, που χρονολογείται στα τέλη του 13ου αιώνα.

Η υπερμεγέθης ανάγλυφη αυτή εικόνα του Αγίου Γεωργίου συγκρατεί υπερφυσικώς νομίσματα (όχι όμως πάντοτε και όχι από όλους) και κάθε είδους κέρματα στην επιφάνειά της και θεωρείται θαυματουργή, αφού, σύμφωνα με τους ντόπιους, πολλοί έχουν θεραπευτεί εκεί από τον Άγιο Γεώργιο.

Γι’ αυτό κατά καιρούς βλέπουμε κρεμασμένα μπροστά από την ξυλόγλυπτη εικόνα σχοινάκια και αφιερώματα (τάματα αργυρά), κοσμήματα, μαντίλια και πουκάμισα, σύμφωνα με τη λαϊκή πίστη του κρεμάσματος ρακών κοντά σε αγιάσματα ή θάμνους και δέντρα, τα οποία απαντούμε σε διάφορα σημεία της υπαίθρου.

Σύμφωνα με την παράδοση το ξυλόγλυπτο, που το ύψος του πλησιάζει τα τρία μέτρα και είναι μοναδικό στην Ελλάδα, το έφεραν δύο μοναχές από τα Ιωάννινα τον 13ο αιώνα, πάνω σε κάρο που το έσερναν βόδια.

Από το ξυλόγλυπτο λείπουν οι πατούσες.
Μία εκδοχή λέει ότι έτσι δημιουργήθηκε ενώ μία δεύτερη αναφέρει πως βρίσκονται σε αποθήκη μουσείου της Αθήνας.

Μέσα στο ναό φυλάσσεται και λείψανο του Αγίου Γεωργίου σε ειδική θήκη.

Το ξυλόγλυπτο θεωρείται από πολλούς πιστούς θαυματουργό ενώ ακόμα και σήμερα, δεν είναι λίγοι αυτοί που λένε πως έχουν δει τον Άγιο να εμφανίζεται μέσα στο ναό.

Το ολόσωμο ξόανο του Αγίου Γεωργίου

Το ολόσωμο ξόανο του Αγίου Γεωργίου

Ο Ναός είναι μόνιμα κλειδωμένος για λόγους προστασίας αλλά στην είσοδο αναγράφεται το τηλέφωνο του φύλακα, ο οποίος μένει στο χωριό και είναι στη διάθεση του οποιουδήποτε επισκέπτη.

Οι βυζαντινοί ναοί της Καστοριάς είναι επισκέψιμοι κατόπιν όμως συνεννοήσεως με τους φύλακες του Βυζαντινού Μουσείου Καστοριάς.
Καθημερινά: από τις 8:00 π.μ. έως τις 15:00 μ.μ. ενώ κάθε Δευτέρα είναι κλειστά.

Τηλέφωνο: (+30) 24670 88200, (+30) 24670 26781.

ΕΥΡΥΤΕΡΗ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ

Ιερά Μονή Γενέσιον της Θεοτόκου, Κλεισούρας Καστοριά

Βρίσκεται χτισμένη σε μια εύφορη κοιλάδα, σε υψόμετρο 970 μέτρων κάτω από το χωριό Κλεισούρα, 35 χιλιόμετρα ανατολικά από την Καστοριά, στα όρια με το νομό Φλωρίνης και ιδρύθηκε περίπου στα 1314.

Μονή Κλεισούρας

Ιερά Μονή Γενέσιον της Θεοτόκου (Κλεισούρας)

Αποτελεί πολύ σημαντικό θρησκευτικό προσκύνημα της περιοχής και ιδιαίτερα γνωστό τα τελευταία χρόνια λόγω της Αγίας Σοφίας της Νέας που ασκήτεψε εκεί και εκεί τάφηκε μετά την κοίμησή της.

Στην μονή υπάρχουν τα άγια λείψανά της, πόλος έλξης πλήθος επισκεπτών.

Τηλέφωνο Μονής: (+30) 24630 94330.

Ιερά Μονή Μεταμορφώσεως του Σωτήρος, Δρυόβουνο Κοζάνης

Το Δρυόβουνο είναι χωριό του νομού Κοζάνης και απέχει μόνο 3 χλμ από τον οδικό άξονα της Εγνατίας οδού Κοζάνης – Καστοριάς ενώ το Μοναστήρι βρίσκεται σε απόσταση 3 επίσης χιλιομέτρων βόρεια του χωριού σε ένα περιβάλλον εξαίσιου φυσικού κάλλους.

Σύμφωνα με προφορικές μαρτυρίες από παλαιότερους, υπήρχε επιγραφή που καταστράφηκε στην οποία ήταν χαραγμένο το 1101 ως έτος ανέγερσης του ναού.

ΜΟΝΗ ΔΡΥΟΒΟΥΝΟ

Μονή Δρυόβουνο

Διατηρεί εξαιρετικής τέχνης τοιχογραφίες με πλούσιο θεματολόγιο και είναι ιδιαίτερα γνωστό για την σημαντική δράση του στα χρόνια της τουρκοκρατίας αφού εκεί έδρασε και το είχε ως ορμητήριο μεταξύ άλλων και ο Παύλος Μελάς αλλά και για την επίσκεψη του αγίου Κοσμά του Αιτωλού όπου θεράπευσε τους μοναχούς θαυματουργώς με αγίασμα από μία διπλανή πηγή η οποία υπάρχει ακόμη και σήμερα.

Τηλέφωνο Μονής: (+30) 24680 23086.

 

Διαβάστε επίσης: Έθιμα Χριστουγέννων και Πρωτοχρονιάς στην Καστοριά

Τσαντίρης Νίκος
Αποστολή
Αξιολόγηση επισκεπτών 5 (1 ψήφος)

Προσθήκη σχολίου

Το email είναι ήδη εγγεγραμμένο στην ιστοσελίδα. Παρακαλώ συνδεθείτε ή ξαναπροσπαθήστε.

Δώσατε λάθος όνομα ή κωδικό

Sorry, you must be logged in to post a comment.

1 Σχόλιο

Νεότερο
Καλύτερο Νεότερο Παλαιότερο
1
Αλέξανδρος

Εξαιρετικό άρθρο. Όποιος σχεδιάζει ταξιδάκι στην Καστοριά καλό είναι να το διαβάσει και να ανέβει "διαβασμένος" γιατί οι βυζαντινές εκκλησίες είναι πολλές και χωρίς σχέδιο δεν θα προλάβει να δεί ούτε τα πιο σημαντικά μνημεία.

Πρίν λίγες μέρες βρήκα και άλλο ένα άρθρο αντίστοιχο αλλά περιλλαμβάνει και μνημεία των άλλων θρησκειών που πέρασαν από την πόλη. Δείτε το σαν συμπλήρωμα: orologopoulos.gr/el/blog/item/367-στο-σταυροδρόμι-της-πίστης