Μετά από πρόσκληση του Προέδρου της Βουλής της Δημοκρατίας της Λιθουανίας, Juozas Olekas, ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Γέρων Χαλκηδόνος κ. Εμμανουήλ επισκέφθηκε τη Λιθουανία και συμμετείχε στο διεθνές συνέδριο «Κωνσταντινούπολη και Μόσχα: Μετασχηματισμοί της Εκκλησιαστικής εξάρτησης και η επιρροή της Αυτοκρατορικής Πολιτικής», το οποίο πραγματοποιήθηκε το διήμερο 23-24 Φεβρουαρίου 2026.
Το συνέδριο εξέτασε τη χρήση ήπιας και σκληρής ισχύος από τη Ρωσία μέσω της Εκκλησίας, ιδίως στο πλαίσιο της επιθετικότητας της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας. Συζήτησε τον ρόλο της θρησκείας στη γεωπολιτική, την προέλευση της ιδεολογίας του «Ρωσικού Κόσμου» και τον αντίκτυπό της στην περιφερειακή ασφάλεια. Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε για να σηματοδοτήσει την επέτειο του πολέμου της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας και συγκέντρωσε ιεράρχες, ακαδημαϊκούς και διεθνείς εμπειρογνώμονες για έναν ανοιχτό και ουσιαστικό διάλογο.
Κατά τη διάρκεια του συνεδρίου, ο Σεβ. Μητροπολίτης Γέρων Χαλκηδόνος κ. Εμμανουήλ μετέφερε προς τους διοργανωτές του Συνεδρίου και τους συμμετέχοντες σε αυτό τον χαιρετισμό της Α.Θ. Παναγιότητος του Οικουμενικού Πατριάρχου και ακολούθως πραγματοποίησε την ομιλία του με θέμα: “The Ecclesiastical and Canonical Meaning of Jurisdictional Changes”.
“Η Ορθόδοξη Εκκλησία της Ουκρανίας”, επεσήμανε μεταξύ άλλων, στην ομιλία του ο Μητροπολίτης Γέρων Χαλκηδόνος, “αποτελεί πλέον μια αναμφισβήτητη και απόλυτα ζωντανή πραγματικότητα. Παρά τις όποιες θεσμικές ή δομικές ατέλειες, οι οποίες συνοδεύουν αναπόφευκτα κάθε ανθρώπινο εγχείρημα, μιλάμε για μια πολυπληθή κοινότητα πιστών που αναζητεί με αγωνία τον δρόμο της προς την εν Χριστώ ελευθερία – μια αλήθεια που πρέπει να αναγνωρίσουμε με ειλικρίνεια. Παράλληλα, το βλέμμα της εκκλησιαστικής μας ελπίδας στρέφεται και στο οδυνηρό ρήγμα μεταξύ Κωνσταντινουπόλεως και Μόσχας. Παρά το ιστορικό βάρος και τη σοβαρότητα των κανονικών συνεπειών, η ίδια η μακραίωνη εκκλησιαστική ιστορία διδάσκει ότι ακόμη και οι βαθύτερες και χαίνουσες πληγές είναι ικανές, με τον καιρό, να οδηγηθούν στην πλήρη και οριστική τους θεραπεία. Η έλευση της Βασιλείας του Θεού υπερβαίνει δυναμικά τους όποιους γεωγραφικούς περιορισμούς και τις ιστορικά υφιστάμενες δικαιοδοσιακές εδαφικές κατανομές. Αποκαλύπτεται και εκδηλώνεται ως εμπειρική, ζωντανή παρουσία ακριβώς εκεί όπου η θυσιαστική αγάπη μεταμορφώνει τον «άλλο» – από ξένο ή ανταγωνιστή – σε γνήσιο αδελφό. Οι θεσμοί και οι ιεροί κανόνες καλούνται να λειτουργήσουν ως ταπεινοί υπηρέτες σε αυτήν ακριβώς τη χαρισματική ζωή.”
Το συνέδριο διοργανώθηκε και υποστηρίχθηκε από το Φόρουμ Διαλόγου και Συνεργασίας Jerzy Giedroyc, το Ινστιτούτο Ορθόδοξης Χριστιανικής Εκπαίδευσης και Έρευνας, το Κέντρο Ορθόδοξων Χριστιανικών Πρωτοβουλιών και άλλους εταίρους και χορηγούς. Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε υπό την αιγίδα του Προέδρου της Βουλής της Δημοκρατίας της Λιθουανίας.
Το πρόγραμμα του συνεδρίου περιελάμβανε τα εγκαίνια της έκθεσης «Θρησκεία και Πόλεμος» που ετοίμασε το Εθνικό Μουσείο Ιστορίας του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου της Ουκρανίας. Η έκθεση παρουσιάζει την εργαλειοποίηση της θρησκείας σε διάφορους παγκόσμιους πολέμους, συμπεριλαμβανομένου του πολέμου στην Ουκρανία.
Την Τρίτη 24 Φεβρουαρίου, με την ευκαιρία της τέταρτης επετείου του πολέμου, πραγματοποιήθηκε προσευχή για την Ουκρανία, υπό τον Σεβ. Μητροπολίτη Εμμανουήλ, με τη συμμετοχή των ιερέων της Εξαρχίας του Οικουμενικού Πατριαρχείου στη Λιθουανία.
Κατά τη διάρκεια της επίσκεψης, ο Σεβασμιώτατος συναντήθηκε με τον Πρόεδρο της Βουλής, Juozas Olekas, την Πρωθυπουργό της Δημοκρατίας της Λιθουανίας, Inga Ruginiene, τον Επίσκοπο της Ευαγγελικής Λουθηρανικής Εκκλησίας της Λιθουανίας, Mindaugas Sabutis, καθώς και με τον κλήρο της Λιθουανικής Εξαρχίας.
