Η Αγία Ειρήνη η Χρυσοβαλάντου, που τιμάται από την Ορθόδοξη Εκκλησία στις 28 Ιουλίου, αποτελεί πρότυπο όχι μόνο για τον μοναχισμό αλλά και για κάθε πιστό που αναζητά τη βαθύτερη σχέση με τον Θεό. Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά γνωρίσματα της ζωής της ήταν η προσευχή — όχι ως απλή θρησκευτική συνήθεια, αλλά ως τρόπος ζωής, ως συνεχής και έμπρακτη κοινωνία με τον Θεό.
Οσία Ειρήνη η Χρυσοβαλάντου: Μεγάλη γιορτή της ορθοδοξίας σήμερα 28 Ιουλίου
Από τη στιγμή που η Ειρήνη εγκατέλειψε τα βασιλικά σχέδια που την ήθελαν σύζυγο αυτοκράτορα και κατέφυγε στο Μοναστήρι της Χρυσοβαλάντου, αφιερώθηκε ολοκληρωτικά στην άσκηση και στην αδιάλειπτη προσευχή. Δεν προσευχόταν μόνο κατά τις ώρες των ακολουθιών, αλλά με κάθε της πνοή, με κάθε της κίνηση. Ο νους της ήταν συνεχώς στραμμένος προς τον Θεό, και η καρδιά της είχε γίνει κατοικητήριο της χάριτος του Αγίου Πνεύματος.
Η προσευχή της Αγίας Ειρήνης ήταν καρδιακή και εμπνευσμένη από τη βαθιά ταπείνωση και τη μετάνοια. Δεν προσευχόταν μόνο για τον εαυτό της, αλλά και για τις αδελφές της, για τους προσκυνητές, για τον κόσμο ολόκληρο. Είχε συνειδητοποιήσει πως μόνο μέσα από τη ζωντανή προσευχή μπορεί η ψυχή να ενωθεί με τον Θεό και να νικήσει τα πάθη και τους πειρασμούς.
Σύμφωνα με τις διηγήσεις του βίου της, πολλές φορές κατά την προσευχή βίωνε πνευματικές καταστάσεις υψηλής μυσταγωγίας. Λέγεται πως προσευχόταν όρθια με τα χέρια υψωμένα για ώρες ολόκληρες, πολλές φορές χωρίς να αντιλαμβάνεται τον χρόνο ή την κόπωση του σώματος. Το πρόσωπό της φωτιζόταν από ουράνιο φως, σημάδι της θείας παρουσίας. Οι μοναχές του μοναστηριού της έβλεπαν θαυμαστά πράγματα, όπως ευωδία να πλημμυρίζει τον χώρο μετά από προσευχές της ή δαιμονισμένοι να θεραπεύονται μόνο με τις ευχές της.
Η Αγία Ειρήνη ήξερε καλά ότι χωρίς προσευχή, ο άνθρωπος γίνεται ξένος προς τον Δημιουργό του. Η προσευχή ήταν για εκείνη η πηγή της πνευματικής της δύναμης, η παρηγοριά στις θλίψεις, το μέσο για να λαμβάνει καθοδήγηση και φώτιση σε κάθε της απόφαση. Ακόμα και τα τρία θαυματουργά μήλα που έλαβε από τον άγιο ασκητή στο Σινά τα αντιμετώπισε με μεγάλη προσευχητική προετοιμασία και νηστεία, γεγονός που μαρτυρά πόσο ιερά θεωρούσε κάθε ευλογία όταν συνδυαζόταν με προσευχή και ταπείνωση.
Η Αγία Ειρήνη της Χρυσοβαλάντου μας υπενθυμίζει ότι η προσευχή δεν είναι πολυτέλεια ή υπόθεση λίγων, αλλά αναγκαιότητα για κάθε άνθρωπο που θέλει να ζήσει πραγματικά εν Χριστώ. Η ίδια κατόρθωσε να μεταμορφώσει το κελί της σε ουράνιο τόπο, όχι με πλούτη ή μέσα, αλλά με γονυκλισίες, δάκρυα, ψαλμούς και παρακλητική σιωπή.
Ἀπολυτίκιον
Ἦχος πλ. α’. Τὸν συνάναρχον Λόγον.
Βασιλείας γήινους πάλαι οὐκ ἔτυχες, ἀλλ’ ἄφθάρτων στεφάνων νῦν σὲ ἠξίωσεν, ὁ Νυμφίος σου Χριστὸς ὁ ὡραιότατος, ᾧ καθιέρωσας σαυτήν, ὅλῃ καρδίᾳ καὶ ψυχῇ, Εἰρήνη Ὁσία Μῆτερ, Χρυσοβαλάντου ἡ δόξα, ἡμῶν δὲ προσφυγὴ καὶ βοήθεια.
