Ο Άγιος Ιωάννης ο Ρώσος γεννήθηκε γύρω στο 1690 στη σημερινή Ρωσία, πιθανώς σε μία από τις επαρχίες της Μικρής ή Μεγάλης Ρωσίας.
Από νεαρή ηλικία διακρινόταν για την ευλάβεια, τη σεμνότητα και την αγάπη του για τον Χριστό. Υπηρέτησε ως στρατιώτης στον ρωσικό στρατό κατά τον Ρωσοτουρκικό Πόλεμο στις αρχές του 18ου αιώνα.
Κατά τη διάρκεια των μαχών, αιχμαλωτίστηκε από τους Τούρκους και οδηγήθηκε ως σκλάβος στη Μικρά Ασία, στο Προκόπιο (σημερινό Ürgüp, στην Καππαδοκία). Εκεί τον αγόρασε ένας Τούρκος αξιωματούχος, ο οποίος αρχικά προσπάθησε να τον εξισλαμίσει με απειλές και βασανιστήρια. Ο Ιωάννης όμως έμεινε ακλόνητος στην πίστη του, δείχνοντας υπομονή, ταπείνωση και χριστιανική ανδρεία.
Ο αφέντης του, βλέποντας τη σεμνότητα και την αφοσίωσή του, άρχισε να τον σέβεται και να τον εμπιστεύεται. Ο Άγιος ζούσε σε έναν στάβλο δίπλα στα ζώα, εκεί κοιμόταν και προσευχόταν καθημερινά. Παρά τη σκληρή ζωή, ευχαριστούσε τον Θεό για κάθε στιγμή. Με την προσευχή του και τη θεία χάρη, έκανε θαύματα ακόμα και εν ζωή, όπως όταν βοήθησε θαυματουργικά τον αφέντη του να βρει χαμένο αντικείμενο ή όταν ταξίδεψε μυστηριωδώς φαγητό στον προσκυνητή του στην Κωνσταντινούπολη.
Κοιμήθηκε ειρηνικά το 1730 σε ηλικία περίπου 40 ετών. Το άφθαρτο και ευωδιάζον λείψανό του ενταφιάστηκε στον ναό των Ορθοδόξων στο Προκόπιο. Μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή το 1924, Έλληνες πρόσφυγες μετέφεραν το ιερό λείψανο στην Εύβοια, όπου σήμερα φυλάσσεται στον ομώνυμο ναό στο Νέο Προκόπι.
Ο Άγιος Ιωάννης ο Ρώσος θεωρείται προστάτης των αιχμαλώτων και των φτωχών, και τιμάται ιδιαιτέρως στην Ελλάδα, με πλήθη προσκυνητών να καταφθάνουν κάθε χρόνο στον τάφο του, ιδιαίτερα την ημέρα της μνήμης του στις 27 Μαΐου.
