7η ημέρα εορτίων Αγίου Ελευθερίου οδού Αχαρνών (ΦΩΤΟ)

Ὁ Πανοσιολογιώτατος Ἀρχιμανδρίτης π. Νικόλαος Πουλάδας, Ἐφημέριος τοῦ Ἱ. Ναοῦ Ἁγ. Σώστη Συγγροῦ τῆς Ἱ. Μητροπόλεως Ν. Σμύρνης ἦταν ὁ κεντρικὸς ὁμιλητὴς καὶ ἀνέλυσε τὸ θέμα: «Σπίθα ἡ ἁμαρτία· ὠκεανὸς τὸ ἔλεος», ἀπόφθεγμα τοῦ Ἁγ. Ἰωάννου τοῦ Χρυσοστόμου.

Περὶ μετανοίας καὶ ἐξομολογήσεως μίλησε ὁ π. Νικόλαος μέσα ἀπὸ ἐκλεκτὲς ἐπιλογὲς ἀποσπασμάτων τοῦ ἔργου τοῦ Ἁγ. Ἰωάννου τοῦ Χρυσοστόμου.

Σταχυολογοῦμε κάποια ἀπὸ αὐτά, ὡς δεῖγμα τῆς μεγάλης σημασίας ποὺ ἀπέδιδε στὶς δύο ἔννοιες ὁ μεγάλος Πατέρας τῆς ἐκκλησίας γιὰ τὴν πνευματικὴ ζωὴ τοῦ χριστιανοῦ.

Ἔλεγε ὁ Ἅγ. Ἰωάννης: ὅπως καθαριζόμαστε μὲ τὸ νερὸ κα μὲ τὸ Ἅγιο Πνεῦμα, τὸ βάπτισμα δηλαδή, ἔτσι καθαριζόμαστε καὶ μὲ τὰ δάκρυα καὶ μὲ τὴν ἐξομολόγηση. Δεύτερο βάπτισμα εἶναι ἡ μετάνοια καὶ ἡ ἐξομολόγηση.

Δίνοντας τὸν ὁρισμὸ τῆς μετανοίας ὁ Ἅγιος τονίζει: ἡ μετάνοια συνίσταται στὸ νὰ μὴν κάνει κανεὶς τὰ ἴδια, διότι έκεῖνος ποὺ ἐπιχειρεῖ τὰ ἴδια, μοιάζει μὲ τὸν σκύλο ποὺ ἐπανέρχεται στὸν ἐμετό του.

Πρέπει καὶ μὲ τὰ ἔργα καὶ μὲ τὴν διάθεση νὰ ἀπέχουμε ἀπὸ ὅσα ἔχουμε διαπράξει. Καὶ ἀφοῦ ἀπομακρυνθοῦμε νὰ βάλουμε φάρμακα πάνω στὰ τραύματα αὐτὰ ποὺ εἶναι ἀντίθετα τῶν ἁμαρτημάτων μου.

Ἡ μετάνοια, συνεχίζει ὁ Ἅγιος Χρυσόστομος, θεραπεύει τὰ κακά, ἐξαλείφει τὶς παρανομίες, σβήνει τὰ δάκρυα ποὺ προκάλεσαν τὰ πάθη καὶ οἱ πτώσεις, γεννᾶ παρρησία πρὸς τὸν Θεό, εἶναι ὅπλο κατὰ τοῦ διαβόλου, μαχαίρι ποὺ τὸν ἀποκεφαλίζει, ἀφαιρεῖ τὴν ἀπελπισία καὶ χαρίζει τὴν ἐλπίδα τῆς σωτηρίας.

Αὐτὴ ἀνοίγει τὸν οὐρανό, αὐτὴ εἰσάγει στὸν Παράδεισο. Ἀντίθετα ἡ ὑπερβολικὴ ἐμπιστοσύνη στὸν ἑαυτό μας ὁδηγεῖ στὴν πτώση.

Ἕνα ἄλλο σημεῖο ποὺ τονίζει ὁ μέγας Ἱεράρχης εἶναι ἡ ἀποφυγὴ τῆς ἀπελπισίας. Συνιστᾶ στὸν ἁμαρτωλὸ ἄνθρωπο νὰ μὴν ἀπελπίζεται γιὰ τὶς ἁμαρτίες του. Ἀκόμη κι ἄν ἁμαρτάνη κάθε μέρα, κάθε μέρα νὰ μετανοῆ.

Ἡ ἁμαρτία σου, μᾶς λέει παρηγορητικὰ ὁ Ἅγιος, εἶναι ἀνθρώπινη, ἡ φιλανθρωπία τοῦ Θεοῦ εἶναι ἀπερίγραπτη, γι’ αὐτὸ νὰ ἔχεις θάρρος, διότι αὐτὴ ὑπερνικᾶ τὴν κακία σου.

Προσοχὴ ὅμως, σχολιάζει ὁ π. Νικόλαος, μὲ τὸν λόγο αύτὸ ὁ Ἅγιος Ἰωάννης δὲν ἀνοίγει δρόμο στὴν ἁμαρτία, τονίζει τὸ ἔλεος τοῦ Θεοῦ, ὥστε νὰ συντηρῆται στὴν ψυχὴ τοῦ πιστοῦ ἡ ἐλπίδα τῆς σωτηρίας.

Ὁ Ἅγιος προσκαλεῖ τὸν ἁμαρτωλὸ στὴν Ἐκκλησία, γιατὶ αὐτὴ εἶναι ἰατρεῖο καὶ ὄχι δικαστήριο. Μεγάλο φάρμακο γιὰ τὴν μετάνοια εἶναι νὰ μὴ χάνει κανεὶς τὴν ἐλπίδα του. Δὲν εἶναι ἀσέβεια τὸ νὰ περιπέση κάποιος στὸ βάθος τῶν κακῶν, ἀλλὰ τὸ νὰ δείξη ἀδιαφορία μετὰ τὴν πτώση του. Τὸ νὰ ἁμαρτάνη κάποιος ἴσως εἶναι ἀνθρώπινο, τὸ νὰ παραμένη στὰ ἴδια εἶναι σατανικό. Δυστυχῶς σήμερα, τονίζει ὁ π. Νικόλαος, φτάσαμε σ’ αὐτὴ τὴν κατάσταση. Οἱ ἄνθρωποι ἔκαναν τὴν πτώση ἰδεολογία καὶ πανηγυρίζουν γι’ αύτήν.

Ὁ Χρυσόστομος ὅμως δείχνει καὶ τὸν τρόπο, μὲ τὸν ὁποῖο μπορεῖ νὰ γίνη ἡ ἐπιστροφὴ ἀπὸ τὴν ἁμαρτία. Λέει χαρακτηριστικά: Κάνε ἀρχὴ στὴν ἐπιστροφὴ μόνο καὶ τὸ πᾶν ἔγινε. Σταμάτα τὴν κακία καὶ μὴν προχωρήσης πιὸ πέρα. Καὶ ἤδη πέτυχες τὸ πᾶν.

Ὅσο γιὰ τὸν χρόνο ποὺ ἀπαιτεῖται γιὰ τὴν μετάνοια, ὁ Ἅγιος λέγει ὅτι ὁ Κύριος δὲν ἔχει ἀνάγκη πολλῶν ἡμερῶν οὔτε μεγάλου χρονικοῦ διαστήματος. Ἀκόμη καὶ σὲ μιὰ στιγμὴ εἶναι δυνατὸν νὰ ἀλλάξη κανεὶς ὁλόκληρη τὴν ζωή του, ὅπως ὁ ληστὴς πάνω στὸν σταυρό.

Ἐμεῖς, δὲν ἐπιθυμοῦμε τόσο τὴν ἀπαλλαγὴ ἀπὸ τὴν ἁμαρτία καὶ δὲν ἐπιζητοῦμε τὀσο τὴν σωτηρία μας ὅσο Ἐκεῖνος, ὁ Χριστός, σπεύδει καὶ βιάζεται νὰ μᾶς ἀπαλλάξη ἀπὸ τὴν ἁμαρτία καὶ νὰ μᾶς προσφέρει τὴν ἀπόλαυση τῆς σωτηρίας.

Πέντε τρόπους μετανοίας ὑποδεικνύει ὁ Ἱερὸς Χρυσόστομος: τὴν καταδίκη τῶν ἁμαρτημάτων του ἀπὸ τὸν ἴδιο τὸν χριστιανό, τὴν ἀμνησικακία καὶ τὴν συγκράτηση τῆς ὀργῆς, τὴν θερμὴ καὶ εἰλικρινῆ προσευχὴ ἀπὸ τὰ βάθη τῆς καρδιᾶς, τὴν ἐλεημοσύνη καὶ τέλος τὴν μετριοφροσύνη καὶ ταπεινοφροσύνη.

Εἰδικὴ μνεία κάνει καὶ στὸ θέμα τῆς ντροπῆς κατὰ τὴν ἐξομολόγηση. Ἐνῶ ἡ διάπραξη τῆς ἁμαρτίας ἔχει ντροπὴ καὶ ἡ μετάνοια θάρρος, ὁ διάβολος ἄλλαξε τὴν σειρὰ καὶ ἔβαλε τὴν ντροπὴ στὴν μετάνοια καὶ τὸ θάρρος στὴν ἁμαρτία. Στὴν ἐξομολόγηση δὲν ἀρκεῖ νὰ λέμε, εἶμαι ἁμαρτωλός, ἀλλὰ νὰ ἀναφέρουμε κατὰ εἶδος τὰ ἁμαρτήματά μας.

Γιὰ τὴν ἐξάλειψη τῶν ἁμαρτιῶν μὲ τὴν ἐξομολόγηση ὁ Ἱερὸς Πατὴρ θὰ πῆ ὅτι ὁ Θεὸς τόσο πολὺ ἐξαλείφει τὰ ἁμαρτήματα, ὥστε δὲν μένει οὔτε ἴχνος τους. Μαζὶ δὲ μὲ τὴν ἀπαλλαγὴ ὁ Χριστὸς προσφέρει καὶ τὴν δικαίωση. Ἐξισώνει αὐτὸν ποὺ ἁμάρτησε μ’ αὐτὸν ποὺ δὲν ἁμάρτησε. Οἱ ἁμαρτίες θὰ ὑπάρχουν στὴν μνήμη μας μόνο γιὰ νὰ μὴν ὑπερηφανευόμαστε.

Γιὰ τοὺς ἱερεῖς – ἐξομολόγους ὁ Ἅγιος λέγει μεταξὺ ἄλλων ὅτι μολονότι κατοικοῦν στὴν γῆ ἔλαβαν ἀπὸ τὸν Θεὸ τὴν ἐξουσία νὰ ἀσχολοῦνται μὲ οὐράνιες ὑποθέσεις, πρᾶγμα ποὺ δὲν δόθηκε οὔτε στοὺς ἀγγέλους. Ὅσα κάνει ὁ ἱερέας κάτω κατὰ τὴν ἐξομολόγηση, πάνω ὁ Θεὸς τὰ ἐπικυρώνει. Γι’ αὐτό, σημειώνει ὁ π. Νικόλαος, ὁ πνευματικὸς πρέπει νὰ διακρίνεται ἀπὸ φρόνηση καὶ διάκριση, ὥστε νὰ ἀντιμετωπίζη τὸν κάθε ἐξομολογούμενο σύμφωνα μὲ τὸ τί μπορεῖ νὰ ἀντέξη.

Στὸ Ἐνοριακὸ Ἀρχονταρίκι ποὺ ἀκολούθησε, ὁ π. Νικόλαος Πουλάδας συζήτησε μὲ τὸ ἀκροατήριο πνευματικὰ θέματα καὶ ἀπάντησε σὲ ἐρωτήματα.

Στὸ τέλος τῆς ἡμέρας ἔγινε τὸ Μικρὸ Ἀπόδειπνο μετὰ Χαιρετισμῶν στὴν Ὑπεραγία Θεοτόκο καὶ τὴν μονολόγιστη εὐχή.