Σε δηλώσεις του , ο Μητροπολίτης Κιέβου και πάσης Ουκρανίας κ. Επιφάνιος εξηγεί γιατί η επίθεση στη Λαύρα των Σπηλαίων δεν αφορά μόνο ένα μνημείο, αλλά την ίδια την ιστορική ταυτότητα της Ουκρανίας.
Λίγο μετά τις δύο τα ξημερώματα της Δευτέρας, επλήγη ο καθεδρικός ναός της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, η καρδιά του μοναστηριού της Λαύρας των Σπηλαίων του Κιέβου. Ο τρούλος πήρε φωτιά. Οι φλόγες ήταν ορατές από μακριά για τους Ουκρανούς που εκείνη τη νύχτα κατέβαιναν στα μετρό για να γλιτώσουν από τους Shahed, ήταν κάτι παραπάνω από μια ακόμη εικόνα καταστροφής.
Ο Μητροπολίτης Κιέβου και πάσης Ουκρανίας κ. Επιφάνιος, Προκαθήμενος της Ορθόδοξης Εκκλησίας της Ουκρανίας, ήταν από τους πρώτους που μίλησαν. Μέσα στη νύχτα, ενώ ο ναός ακόμη καιγόταν, ζήτησε προσευχές «για τη σωτηρία του ιερού από την καταστροφή», κάνοντας λόγο για «ένα ακόμη ρωσικό έγκλημα κατά της ανθρωπότητας, κατά της ιστορίας, κατά του χριστιανισμού».
Λίγα 24ωρα αργότερα, ο Επιφάνιος εξήγησε γιατί αυτό το χτύπημα δεν αφορά ένα κτίριο. «Ο Καθεδρικός Ναός της Κοιμήσεως της Λαύρας των Σπηλαίων του Κιέβου δεν είναι απλώς ένας από τους μεγαλοπρεπείς ναούς, ένας τόπος προσευχής και λατρείας, ένα αρχιτεκτονικό και καλλιτεχνικό στολίδι. Είναι το συμβολικό στέμμα της Μονής των Σπηλαίων, ένα σύμβολο του Ουρανού στη γη, πύλη προς τον Παράδεισο».
Κι αυτό ακριβώς, όπως υποστηρίζει, είναι που επιχειρεί να πλήξει η Μόσχα.
Η αιχμή της δήλωσής του είναι πολιτική: «Η Ρως δεν ξεκίνησε από τη Μόσχα, αλλά από το Κίεβο· δεν ήταν στη Μόσχα αλλά στο Κίεβο που τέθηκε η αρχή του χριστιανικού κράτους. Δεν είναι στη Μόσχα αλλά στο Κίεβο που στέκεται πάνω από χίλια χρόνια η Αγία Σοφία. Δεν ήταν στη Μόσχα αλλά στο Κίεβο που ιδρύθηκε η μοναστική κοινότητα που έγινε πηγή πνευματικότητας για ολόκληρη τη Ρως».
«Αυτή την ιστορική αλήθεια η Μόσχα θέλει να τη σβήσει – και γι’ αυτό επιτίθεται και αφανίζει ό,τι, με την ίδια του την ύπαρξη, την εκθέτει», προσθέτει.
Στην αφήγησή του, η επίθεση στη Λαύρα δεν είναι μεμονωμένο γεγονός αλλά ο τελευταίος κρίκος μιας αλυσίδας αιώνων. Ο Καθεδρικός γνώρισε επανειλημμένα τη λεηλασία και την καταστροφή – από τα στρατεύματα του πρίγκιπα Ανδρέα του Βλαντίμιρ-Σούζνταλ, που το 1169 λεηλάτησαν και βεβήλωσαν το Κίεβο, ως την ανατίναξη του ίδιου του ναού το 1941 με εντολή «της ηγεσίας του Κρεμλίνου».
Σημειώνει μάλιστα μια λεπτομέρεια: τον πρίγκιπα Ανδρέα τον δολοφόνησαν τελικά οι ίδιοι του οι άνθρωποι, και ανάμεσά τους ήταν οι βογιάροι Κούτσκοβιτς, με το όνομα των οποίων μνημονεύεται για πρώτη φορά στα χρονικά ο οικισμός της Μόσχας, καταραμένος από τους συγχρόνους.
Κάθε φορά, σημειώνει, ο ναός αναστηλωνόταν. «Μπορεί να βλάψει κανείς ένα κτίριο, αλλά την ιδέα και την εικόνα του Ουρανού στη γη είναι αδύνατο να την αφανίσει, όσο ζουν εκείνοι που επιθυμούν να παραμένουν ανοιχτές οι πνευματικές πύλες του Παραδείσου».
Και φτάνει σε μία εικόνα που δίνει τον τόνο σε ολόκληρη τη δήλωση. «Το φθινόπωρο του 1940, οι ναζί, κατά την επιχείρηση Blitz, βομβάρδισαν επανειλημμένα και στοχευμένα τον Καθεδρικό του Αγίου Παύλου στο Λονδίνο. Ο Χίτλερ δεν κατάφερε να πετύχει τον σκοπό του και να γονατίσει έναν λαό που δεν ήθελε να είναι σκλάβος. Δεν θα το πετύχει ούτε ο επίγονός του στο Κρεμλίνο. Οι Ουκρανοί δεν θα γονατίσουν μπροστά του».
Έκλεισε, παραθέτοντας τον Απόστολο Παύλο: «Εάν κάποιος καταστρέψει τον ναό του Θεού, θα τον καταστρέψει ο Θεός» (Α΄ Κορινθίους 3:17). «Και είθε η ημέρα αυτής της τιμωρίας να πλησιάσει».
