Ο Άγιος Νεκτάριος είναι Ένας μάρτυρας. Η ζωή όλων των χριστιανών διέπεται από το μαρτύριο, δεν υπάρχει χριστιανική ζωή η οποία να μην έχει διέλθει το καμίνι του μαρτυρίου. Έτσι λοιπόν και ο Άγιος Νεκτάριος πέρασε θλίψεις και δοκιμασίες, τις οποίες διήλθε με υπομονή, πίστη, αγάπη για Τον Χριστό δίχως να αγανακτήσει.
Υπάρχουν δύο είδη μαρτυρίου. Το μαρτύριο της συνειδήσεως και το μαρτύριο του αίματος. Μπορεί δηλαδή ένας χριστιανός να είναι μάρτυρας συνειδήσεως και μπορεί να είναι και μάρτυρας του αίματος. Ο Άγιος Νεκτάριος είναι μάρτυρας και είχε αγκαλιάσει σφιχτά το σταυρό του Κυρίου μας προκειμένου να μεταδώσει στους ανθρώπους Φώς και αγάπη Χριστού.
Ο σταυρός του μεγάλου Αρχιερέως σφράγισε τη ζωή και την ποιμαντική διακονία του από τα πρώτα χρόνια της σταυρικού του βίου όπως διαφαίνεται εξ όσων έγραφε σε φιλοτεχνημένο σταυρούς (Σταυρός μερίς του βίου μου ).Αντιλαμβανόμαστε από αυτά τα λόγια του Αγίου Νεκταρίου ότι είχε πλήρη επίγνωση του σταυρού ,του μαρτυρίου το οποίο θα διερχόταν προς δόξαν και ομολογία του Τριαδικού Θεού.
Σταυρός μερίς του βίου μου σημαίνει ότι ο Σταύρος είναι μέρος της ζωής μου δεν δύναμαι να αντικρίσω την ανάσταση του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού εάν δεν έχω διέλθει πρώτα από την δοκιμασία.
Ο Άγιος Νεκτάριος έχει συσταυρωθεί με τον Κύριο ημών Ιησού Χριστό ως μοναχός και δια βίου Ασκητής με το μαρτύριο της συνειδήσεως ,με τον αγώνα προς ημάς αυτούς ήτοι προς τον εγωισμόν και προς τα πάθη της ψυχής και του σώματος και προς των αντιπάλων των αρχαίων εχθρών. Συμμετείχε στη θεϊκή θυσία με την προσωπική θυσία του, με την μαρτυρική ζωή του.
‘’ Έμεινα μαζί του χρόνια εγώ ερχόμουν σε επαφή με τον Άγιο Πενταπόλεως γνώρισα την αρετή Του ,γνώρισα την μαρτυρική ζωή Του’’ έλεγε ο Όσιος Σάββας Ο Νέος ο εν Καλύμνω.
Εάν αναλογιστεί μία ψυχή το μαρτύριο το οποίο υπέστη ο Άγιος Νεκτάριος ομολογώ πως θα σκιρτήσει από συγκίνηση . Άπειρες οι ταπεινώσεις, άπειρες οι ύβρεις ,άπειρη όμως και η ταπείνωση, άπειρη η υπομονή, άπειρη η αγάπη.
Σταυρώθηκε με τον Κύριο ημών Ιησού Χριστό για να ζήσει μέσα του Ο Χριστός και να μπορεί να λέει και να το αισθάνεται Χριστώ συσταυρώνομαι ΄’’ ζω δε ουκέτι εγώ ζει δε εν εμοί Χριστός’’. Αυτός ήταν ο σκοπός της ζωής του αλλά και της ποιμαντικής του διακονίας ,πράγμα το οποίο εκφράζει σε επιστολή του προς τα πνευματικά του παιδιά.
Μαρτύρησε και με τα έργα και με τα λόγια του για το Χριστό, πράγμα το οποίο φανερώνεται στα μαρτυρικά Άγια λείψανα του τα οποία αναβλύζουν μύρο και αποπνέουν’’ οσμή ζωής εις ζωήν ‘’ και παρέχουν αγιασμό και ίαση ψυχής και σώματος. Είναι συγκλονιστικό ότι το μαρτύριο είναι αυτό το οποίο αγιάζει την ψυχή.
Είναι αξιοσημείωτο, ότι Ο Άγιος Νεκτάριος υπήρξε ένας Άγιος καταφρονεμένος ,ένας Άγιος στον οποίο δεν ήθελαν να αναγνωρίσουν. Ο Χριστός όμως είχε βάλει βαθιά την υπογραφή του αγιασμού στην καρδιά Του. Υπήρξε ταπεινός και είναι Μέγας. Αυτό το οποίο Τον ανέβασε σε τέτοια πνευματικά ύψη είναι η ανεξικακία Του, η πραότητα, η πηγαία αγάπη Του, η υπομονή Του. Χαρακτηριστικά αναφέρει σε επιστολή του προς τις μοναχές, πνευματικά του τέκνα’’ Εάν έχετε όλες τις αρετές αλλά δεν έχετε ταπείνωση τότε δεν θα μπορέσουμε να κερδίσουμε όλοι μαζί τον ουρανό και τον παράδεισο’’.
Η υπομονή οδηγεί σε όλες τις αρετές και είναι οι βασιλίς των αρετών .Βλέπουμε λοιπόν ποιο είναι το συγκλονιστικό απαύγασμα των σημαντικών του επιστολών.
Είναι συγκλονιστικό ότι αντί να ζητά να Τον παρηγορήσουν λόγω των πιέσεων και των μαρτυριών, στα οποία είχε υποβληθεί Εκείνος παρηγορούσε και στήριζε τους άλλους. Αντί να ζητά την ανθρώπινη παρηγοριά κατέφευγε πάντα στην θεϊκή αγκαλιά ,στην Αγαπημένη του Κυρία Θεοτόκο, Στην οποία είχε την ευγένεια και την λεπτότητα της ψυχής να Της απευθύνεται πάντοτε σε πληθυντικό αριθμό ‘’Κυρία Θεοτόκε σας παρακαλώ ‘’ έλεγε. Οποία ευγένεια, οποία λεπτότις, οποία γλυκύτητα ψυχής. Πραγματικά ο Χριστός, Η Παναγία δεν τον εγκατέλειψαν ποτέ .Τα Άγια λείψανα Του ευωδιάζουν και είναι πηγή αγιασμού και ιάσεων γιατί υπέμεινε ψυχή και σώματι για την αγάπη του Χριστού.
Ας αναφερθούμε τώρα στις επιστολές του Αγίου Νεκταρίου Πενταπόλεως προς τον Γέροντα Δανιήλ τον Κατουνακιώτη και ας προσπαθήσουμε να ανιχνεύσουμε ορισμένα στοιχεία ποιμαντικής και θεολογίας, τα οποία μέσω της επιστολής περνούν όχι μόνο στον πατέρα Δανιήλ τον Κατουνακιώτη αλλά και σε όλους εμάς, οι οποίοι έχουμε ενσκήψει και μελετήσει το έργο του Αγίου Πενταπόλεως.
Αρχικά βλέπουμε ότι απευθύνεται στον πατέρα Δανιήλ με περίσσια αγάπη καλοσύνη και εν Χριστώ Αδελφότητα. ΄΄Οσιώτατε εν Χριστώ πάτερ Δανιήλ την υμετέραν αγάπην αδερφικώς ασπάζομαι ΄΄βλέπουμε με πόση αγάπη ασπάζεται χριστιανικά το πρόσωπο του πατέρα Δανιήλ του Κατουνακιώτη. Αντιλαμβανόμαστε ότι στην επιστολή αυτή αναφέρεται σε μία δοκιμασία την οποία έχει διέλθει ο πατέρας Δανιήλ Κατουνακιώτης(είχε εμπιστευθεί κάποιο πρόσωπο και του είχε δώσει χρήματα για την έκδοση έργων του Ιερού Χρυσοστόμου και εξηπατήθη) και ο Άγιος Πενταπόλεως, ο Άγιος Νεκτάριος δίνει ορισμένες σημαντικές και θεολογικές συμβουλές προκειμένου να ανακουφίσει, να παρηγορήσει, να στηρίξει, να στεριώσει στην πίστη τον πατέρα Δανιήλ. Η αλήθεια είναι ότι τα ποιμαντικά και τα θεολογικά στοιχεία, τα οποία μπορεί κάποιος να ανιχνεύσει μέσα από αυτή την επιστολή περνούν στην καρδιά όχι μόνο του πατέρα Δανιήλ αλλά και σε όλους μας γενικότερα.
Μέσα από την φράση ΄΄ μετά λύπης ανέγνων΄΄ την ευρούσαν υμάς θλίψιν την διαταράξασαν την ψυχικήν ημων ειρήνην ΄΄ βλέπουμε ότι ο Άγιος Πενταπόλεως είναι ένας Άγιος, ο οποίος συμπάσχει και συμβουλεύει τους ανθρώπους, συμπάσχει στον πόνο, συμπάσχει στην θλίψη. Δεν μένει εκτός της δοκιμασίας του συνανθρώπου του, του αδελφού του, δεν αντιμετωπίζει τη δοκιμασία του άλλου ως κάτι το εξωτερικό αλλά εμβαθύνει στην καρδιά του άλλου, εισέρχεται στον πόνο του και προσπαθεί να τον παρηγορήσει επιχειρεί να τον αγκαλιάσει, γίνεται ένα μαζί του.
