Γιατί τα λείψανα των αγίων διανέμονται σε πολλούς ναούς και μονές;

Τα Ιερά Λείψανα των αγίων που υπάρχουν σε ναούς και μονές προς αγιασμό των πιστών

Τα λείψανα των αγίων: γιατί υπάρχουν σε πολλούς ναούς και γιατί κάθε ναός δεν έχει συγκεντρωμένα τα οστά ενός αγίου;

Τα περισσότερα ιερά Λείψανα των Αγίων της Ορθοδοξίας αποθησαυρίζονται σήμερα σε μοναστήρια και μάλιστα, τα περισσότερα στην Ελλάδα. Για αιώνες, τα πιο πολλά βρίσκονταν στην Κωνσταντινούπολη, ενώ κατά την περίοδο της Φραγκοκρατίας, τον 13ο αιώνα, πολλά άγια λείψανα, τα έκλεψαν οι Φράγκοι και τα μετέφεραν στη Δυτική Ευρώπη.

Ακολουθεί μέρος της μελέτης του καθηγητού Αγιολογίας Αντωνίου Μάρκου με τίτλο Άγια Λείψανα – Οδηγός του προσκυνητή, που παρουσιάστηκε στην ιστοσελίδα του Κέντρου Αγιολογικών Ερευνών «Όσιος Συμεών ο Μεταφραστής» και αντλήθηκε από το blog «Λειψανοθήκη» leipsanothiki.blogspot.gr .

Ο κάθε άγιος παρουσιάζεται αλφαβητικά:

Α.

ΑΒΕΡΚΙΟΥ Ἁγίου, Ἐπισκόπου Ἱεραπόλεως (+ 167, 22α Ὀκτωβρίου):

Ἡ Κάρα στή Μονή Παναχράντου Ἄνδρου.

Ἀποτμήματα στίς Μονές Καρακάλου Ἁγίου Ὄρους, Προυσοῦ Εὐρυτανίας καί Φανερωμένης Σαλαμίνος.

ΑΒΙΒΟΥ Ἱερομάρτυρος, Ἐπισκόπου Νεκρέσι Γεωργίας (6ος αἰ., 4η Μαϊου):

Τά Λείψανα στόν Καθεδρικό Ναό τῆς Μτσχέτα Γεωργίας.

ΑΒΡΑΜΙΟΥ Ὁσίου, τῆς Πετσένγκας Ρωσίας (15ος αἰ., 4η Φεβρουαρίου):

Μέρος τῶν Λειψάνων στό Ναό τοῦ χωριοῦ Βλαντιμήρσκο – Πετσένγσκυ Βολόγδας Ρωσίας.

ΑΓΑΘΑΓΓΕΛΟΥ Νεομάρτυρος, τοῦ Μοναστηρίου (+ 1727):

Ἡ Κάρα στή Μονή Κύκκου Κύπρου.

ΑΓΑΘΑΓΓΕΛΟΥ Ὁσιομάρτυρος, τοῦ Νέου (+ 1818, 19η Ἀπριλίου):

Ἡ Κάρα στή Μονή Ἐσφιγμένου Ἁγίου Ὄρους.

Ἀπότμημα στή Μονή Μεγ. Σπηλαίου Καλαβρύτων.

ΑΓΑΘΗΣ Μάρτυρος, τῆς Σικελίας (+ 251, 5η Φεβρουαρίου):

Ἡ Κάρα στή Μονή ἁγ. Παύλου Ἁγίου Ὄρους.

Ἀποτμήματα στίς Μονές Προυσοῦ Εὐρυτανίας καί Λουκούς Ἄστρους Κυνουρίας.

Σχετικά μέ τό Λείψανο τῆς ἁγ. Ἀγάθης οἱ Ρωμαιοκαθολικοί δέχονται (βλ. ἔργα Γρηγορίου DAHMAN), ὅτι αὐτό ἀνακομίσθηκε ἀδιάφθορο καί τόν 11ο αἰ. μεταφέρθηκε στήν ΚΠολη, ἀπ’ ὅπου τό 1204 μετεφέρθηκε καί πάλι ἀπό τούς Σταυροφόρους στή Σικελία, ὅπου διαμοιράσθηκε μεταξύ διαφόρων προσώπων. Σήμερα στήν Κατάνη φυλάσσονται: Τά χέρια, τά πόδια καί τό στῆθος τοῦ Λειψάνου σέ ἀδιάφθορη κατάσταση, ἐκτεθημένα σέ γυάλινη θήκη. Ἡ Κάρα καί τά μεγάλα ὀστά μέσα σέ ἀνθρωπόσχημη Λειψανοθήκη, στήν ὁποία εἰκονίζεται ἡ Ἁγία μέχρι τήν μέση. Στό κεφάλι αὐτῆς τῆς λειψανοθήκης – ἀγάλματος, εἶναι τοποθετημένο πολύτιμο στέμμα, ἐνῶ ὅλο τό ἄγαλμα εἶναι καλλυμένο μέ πολύτιμα ἀφιερώματα κατοίκων, οἱ ὁποῖοι ἔχουν διασωθεῖ σέ διάφορες ἐποχές διά πρεσβειῶν της ἀπό ἐκρήξεις τοῦ ἡφαιστείου τῆς Αἴτνας.

ΑΓΑΘΟΝΙΚΟΥ Μάρτυρος (+ 298, 22α Αὐγούστου):

Ἡ Κάρα στό Ναό Τιμίου Προδρόμου Καβάλας.

Ἀπότμημα στή Μονή Μεγ. Σπηλαίου Καλαβρύτων.

ΑΓΑΘΩΝΟΣ Ὁσίου, κτίτορος τῆς ὁμωνύμου Μονῆς Ὑπάτης Φθιώτιδος (14ος αἰ., 7η Αὐγ.):

Ἡ Κάρα στήν ὁμώνυμη Μονή.

ΑΓΑΠΗΣ Μάρτυρος:

Ἀπότμημα στή Μονή Ζερμπίτσης Σπάρτης.

Δέν διευκρινίζεται ἄν πρόκειται γιά τήν θυγατέρα τῆς ἁγ. Μάρτυρος Σοφίας (17/9) ἤ τήν μετά τῆς μ. Χιονίας (16/4).

ΑΓΑΠΗΣ τοῦ Ριαζάν Ρωσίας, τῆς διά Χριστόν Σαλῆς (+ 1921, 8η Φεβρ.):

Τά Λείψανα ἐνταφιασμένα στό Ριαζάν.

ΑΓΑΠΙΟΥ Μάρτυρος, υἱοῦ Μεγαλομ. Εὐσταθίου (+ 118, 20ή Σεπτεμβρίου):

Μέρος τῶν Λειψάνων στόν ὁμώνυμο ΡΚ Ναό τῆς Βενετίας.

ΑΓΓΕΛΙΝΑΣ Ὁσίας, Βασιλίσσης τῆς Σερβίας (15ος αἰ., 10η Δεκεμβρίου):

Τό Λείψανο ἀδιάφθορο στή Μονή Κουπίνοβο Σερβίας.

ΑΓΛΑΪΟΥ Μάρτυρος, ἑνός τῶν Ἁγίων 40 Μαρτύρων (+ 320, 9η Μαρτίου):

Ἡ σιαγόνα στή Μονή Κωνσταμονίτου Ἁγίου Ὄρους.

ΑΓΝΗΣ Μάρτυρος, τῆς Ρωμαίας (+ 304; , 21η Ἰαναουαρίου).

Ἡ Κάρα στό ΡΚ Ναό τῆς ἁγ. Ἀγνῆς “ἐκτός τῶν Τειχῶν” Ρώμης.

ΑΔΡΙΑΝΟΥ Μάρτυρος:

Ἀπότμημα στή Μονή ἁγ. Παντελεήμονος Ἁγίου Ὄρους.

Δέν διευκρινίζεται περί ποίου Μάρτυρος πρόκειται· τῆς 1/11, τῆς 3/2 ἤ τῆς 26/8 (δύο).

ΑΕΙΘΑΛΑ Μάρτυρος:

Ἡ Κάρα στή Μονή Παναχράντου Ἄνδρου.

Ἀποτμήματα στίς Μονές ἁγ. Παντελεήμονος Ἁγίου Ὄρους καί Κλειστῶν Ἀττικῆς.

Δέν διευκρινίζεται περί ποίου Μάρτυρος πρόκειται· τῆς 9/3, τῆς 2/9, τῆς 3/11 ἤ τῆς 11/12.

ΑΘΑΝΑΣΙΑΣ Ὁσίας, τῆς μετά ὁσ. Ἀνδρονίκου (5ος ἤ 6ος αἰ., 9η Ὀκτωβρίου):

Ἀπότμημα στή Μονή Κύκκου Κύπρου.

ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ τοῦ Μεγάλου, Ἀρχιεπισκόπου Ἀλεξανδρείας (+ 373, 18η Ἰανουαρίου):

Μέρος παλάμης στό Προσκύνημα ἁγ. Νεκταρίου Καμαρίζης Λαυρίου.

Ἀποτμήματα στίς Μονές Ἰβήρων, Ζωγράφου καί Ἐσφιγμένου Ἁγίου Ὄρους, Μεγ. Σπηλαίου Καλαβρύτων, Προυσοῦ Εὐρυτανίας καί Ἀγάθωνος Φθιώτιδος.

ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ Ὁσίου, τοῦ Ἀθωνίτου (+ 1003, 5η Ἰουλίου).:

Στη Μονή Μεγίστης Λαύρας Αγίου Όρους. Ἀπότμημα στή Μονή Κύκκου Κύπρου.

ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ Ὁσίου, ἐκ τῶν κτιτόρων τῆς Μ. Ἰβήρων Ἁγίου Ὄρους (10ος – 11ος αἰ., 17η Δεκ.):

Τά Λείψανα στή Μονή Ἰβήρων Ἁγίου Ὄρους.

ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ Ὁσίου, τοῦ Μετεωρίτου (+ 1380, 20ή Ἀπριλίου):

Ἡ Κάρα στή Μονή Μεγάλου Μετεώρου.

ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ Α’ Ἁγίου, Πατρ. ΚΠόλεως, τοῦ Ἐσφιγμενίτου (+ 1340, 28η Ὀκτωβρίου):

Τά Λείψανα στό ΡΚ Ναό τοῦ ἁγ. Ζαχαρία Βενετίας.

Μία πλευρά στή Μονή Παντοκράτορος Ἁγίου Ὄρους.

Ἀποτμήματα στή Μονή Ἐσφιγμένου Ἁγίου Ὄρους καί στό Ναό ἁγ. Κων/νου καί Ἑλένης Ἀνδρούσης Μεσσηνίας.

Τό Λείψανο τοῦ ἁγ. Ἀθανασίου Α’ μεταφέθηκε στή Βενετία ἀπό τήν ΚΠόλη τό 1455, μετά τήν Ἅλωση τῆς Πόλεως ἀπό τούς Τούρκους (1453), ἀπό τόν Βενετό πλοιοκτήτη Δομήνικο Zottarello, ὡς λείψανο τοῦ ἁγ. Ἀθανασίου τοῦ Μεγάλου ἀρχιεπ. ‘Αλεξανδρείας καί ὡς τέτοιο τιμᾶται μέχρι σήμερα ἀπό τούς Βενετούς. Τό 1705 ἡ Κάρα τοῦ Λειψάνο καταστράφηκε ἀπό πυρκαγιά καί ἀντικαταστάθηκε ἀπό ἐπιχρυσωμένη κεφαλή. Τό 1807 τό Λείψανο μεταφέρθηκε στή Μονή τοῦ ἁγ. Ζαχαρία, ὅπου καί σήμερα φυλάσσεται.

ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ Ὁσιομάρτυρος, τοῦ Ἰβηρίτου (+ 1628):

Ἡ δεξιά ἀδιάφθορος στή Μονή Ἰβήρων Ἁγίου Ὄρους.

Κατά τόν μ. Μωϋσῆ Ἁγιορείτη ἡ μνήμη τοῦ Ὁσιομ. Ἀθανασίου εἶναι ἄγνωστη στούς Συναξαριστές καί ἡ μνήμη του θά μποροῦσε νά τιμᾶται τήν 13η Μαϊου μετά τῶν Ἰβηριτῶν Ἁγίων. (Βλ. μ. Μωϋσέως Ἁγιορείτου, «Οἱ Ἅγιοι τοῦ Ἁγίου Ὄρους», σελ. 435).

ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ Γ’ Ἁγίου, Πατρ. ΚΠόλεως, τοῦ Πατελάρου (+ 1654, 2α Μαϊου).

Τό Λείψανο ἀδιάφθορο στόν Καθεδρικό Ναό Εὐαγγ. Θεοτόκου Χαρκόβου Οὐκρανίας.

Ἀπότμημα στόν ἐνοριακό Ναό Ἀξοῦ Μυλοποτάμου Κρήτης.

ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ Νεομάρτυρος, τῆς Θεσσαλονίκης (+ 1774, 8η Σεπτεμβρίου):

Ἀπότμημα στή Μονή Διονυσίου Ἁγίου Ὄρους.

ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ Ἁγίου, Ἐπισκόπου Χριστιανουπόλεως (+ 1735, 17η Μαϊου):

Τά Λείψανα στή Μονή Προδρόμου Γορτυνίας.

ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ Ὁσίου, τοῦ Παρίου (+ 1813, 24η Ἰουνίου):

Μέρος Κάρας στή Μητρόπολη Χίου.

Ἀποτμήματα στή Μητρόπολη Παροναξίας καί στή Μονή ἁγ. Ἄννης Λυγαριᾶς Λαμίας.

Κατά τήν ἀνακομιδή τά Λείψανα τοῦ ὁσ. Ἀθανασίου κατατέθηκαν στό Ναό τοῦ Ἡσυχαστηρίου τοῦ ἁγ. Γεωργίου Ρεστῶν Χίου, ὅπου καί ἀσκήθηκε πρός τό τέλος τῆς ζωῆς του. Ἐκεῖ τά Λείψανα καταστράφηκαν σχεδόν ὁλοσχερῶς ἀπό φωτιά, κατά τήν καταστροφή τῆς Χίου ἀπό τούς Τούρκους, τό 1822. Ἡ ἁγιότητα τοῦ ὁσ. Ἀθανασίου διακηρύχθηκε τό 1995 ἀπό τό Πατριαρχεῖο ΚΠόλεως, μετά ἀπό εἰσήγηση τοῦ Μητροπ. Παροναξίας Ἀμβροσίου.

ΑΘΗΝΟΓΕΝΟΥΣ Ἱερομάρτυρος, ἐπ. Ἡρακλειουπόλεως (+ 311, 16η Ἰουλίου):

Ἀπότμημα στή Λαύρα ἁγ. Ἀλεξάνδρου Νέβσκι Ἁγίας Πετρουπόλεως.

ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗΣ Μεγαλομάρτυρος (+ 305 – 313, 25η Νοεμβρίου):

Τά Λείψανα ἀδιάφθορα στή Μονή Σινᾶ.

Δάκτυλος στή Συλλογή τῶν Ἀνακτόρων τοῦ Μπάκινγχαμ Λονδίνου.

Ἀποτμήματα στή Μονή Χιλανδαρίου Ἁγίου Ὄρους, στόν ὁμώνυμο Ναό Ν. Λιοσίων Ἀττικῆς, στή Μονή Κύκκου Κύπρου καί στή Λαύρα ἁγ. Ἀλεξάνδρου Νέβσκι Ἁγίας Πετρουπόλεως.

ΑΚΑΚΙΟΥ Ὁσίου, τοῦ Καυσοκαλυβίτου (+ 1730, 12η Ἀπριλίου):

Ἡ Κάρα στό Κυριακό τῆς Σκήτης τῶν Καυσοκαλυβίων Ἁγίου Ὄρους.

Ἡ σιαγόνα στήν ὁμώνυμη Καλύβη Καυσοκαλυβίων Ἁγίου Ὄρους.

Ἀπότμημα στή Μονή Διονυσίου Ἁγίου Ὄρους.

ΑΚΑΚΙΟΥ Ὁσιομάρτυρος, τοῦ Ἰβηροσκητιώτου (+ 1814, 1η Μαϊου):

Ἡ Κάρα στή Μονή ἁγ. Παντελεήμονος Ἁγίου Ὄρους.

Μέρος τῶν Λειψάνων στή Σκήτη Τιμίου Προδρόμου Ἁγίου Ὄρους.

ΑΚΕΨΙΜΑ Μάρτυρος:

Ἀποτμήματα στή Μονή Κλειστῶν Ἀττικῆς καί στή Λαύρα ἁγ. Ἀλεξάνδρου Νέβσκι Ἁγίας Πετρουπόλεως.

Δέν διευκρινίζεται περί ποίου Μάρτυρος πρόκειται· τῆς 3/11, τῆς 7/12 ἤ τῆς 11/12.

ΑΚΙΝΔΥΝΟΥ Μάρτυρος:

Ἀπότμημα στή Μονή Μεγ. Λαύρας Ἁγίου Ὄρους.

Δέν διευκρινίζεται περί ποίου Μάρτυρος πρόκειται· τῆς 2/11, τῆς 20/4 ἤ τῆς 22/8.

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ Μάρτυρος, τῆς Πύδνης (3ος αἰ., 14η Μαρτίου):

Ἡ Κάρα στή Μονή Μεγ. Λαύρας Ἁγίου Ὄρους.

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ Μάρτυρος, τοῦ “ἐν Κεντουκέλλαις” (4ος αἰ., 15η Μαϊου):

Ἀπότμημα στή Μονή ὁσ. Σεραφείμ τοῦ Σάρωφ Πιστόϊας Ἰταλίας.

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ Ἁγίου:

Ἡ Κάρα στή Μητρόπολη Ἰωαννίνων.

Δέν διευκρινίζεται περί ποίου Ἁγίου πρόκειται· τῆς 30/8 (Πατρ. ΚΠόλεως), τῆς 16/5 καί 12/12 (Πατριαρχῶν Ἱεροσολύμων), τῆς 29/5 (Πατρ. Ἀλεξανδρείας), τῆς 16/3 (Πάπα Ρώμης), τῆς 30/11 (ἐπ. Μηθύμνης), τῆς 13/5 (ἐπ. Τιβεριανῶν), τῆς 9/6 (ἐπ. Προύσσης), τῆς 22/10 (Ἱερομάρτυρος), τῆς 29/10 (Ἱερομάρτυρος, + 1653), τῆς 14/5, 28/9 καί 30/10 (Μαρτύρων), τῆς 7/11 (Μάρτυρος Θεσσαλονικέως), τῆς 24/11 (Μάρτυρος Κορινθίου), τῆς 25/2, 9/3, 14/3, 10/4, 14/5, 20/5, 10/6, 1/8, 21/8, 15/3 (δύο· ὅλων Μαρτύρων), τῆς 17/12 (Ὁσιομάρτυρος) ἤ τῆς 26/5 (Νεομάρτυρος, + 1794).

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ Νέβσκι Ἁγίου, Μεγ. Ἡγεμόνος Βλαδιμήρ Ρωσίας, (+ 1263, 30ή Αὐγούστου καί 23η Νοεμβρίου):

Τό Λείψανο ἀδιάφθορο στήν ὁμώνυμη Λαύρα Ἁγ. Πετρουπόλεως.

Τό Λείψανό τοῦ ἁγ. Ἀλεξάνδρου ἀνακομίσθηκε ἀδιάφθορο τό 1380. Τό 1723 ὁ Μεγάλος Πέτρος, ἵδρυσε Λαύρα πρός τιμή του στή νέα πρωτεύουσσα τῆς Ρωσίας Ἁγία Πετρούπολη καί τό 1724 κατέθεσε ἐκεῖ τό Λείψανό του. Κατά τήν Ἐπανάσταση τοῦ 1917 οἱ Μπολσεβίκοι σεβάσθηκαν τό Λείψανο τοῦ ἡρωϊκοῦ Ἡγεμόνα. Τό 1922 ἐκτέθηκε στό Μουσεῖο Ἱστορίας τῆς Θρησκείας, ἀπ’ ὅπου τό 1989 ἐπιστράφηκε στή Ρωσική Ἐκκλησία, γιά νά κατατεθῆ καί πάλι στήν Λαύρα του, ὅπου καί σήμερα φυλάσσεται, σέ λάρνακα ἐξαιρετικῆς τέχνης. ( Con. Logatsev, “Ἡ παλινόρθωση τῶν Λειψάνων τοῦ Πρίγκιπα ἁγ. Ἀλεξάνδρου Νέβσκι”· στό “Περιοδικό τοῦ Πατριαρχείου Μόσχας”, φ. 9/1989, σελ. 25 – 27, ἀγγλική ἔκδοση).