Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Ιωαννίνων, υπέρτιμος και έξαρχος πάσης Ηπείρου και Κερκύρας, κ. Μάξιμος , κατά κόσμον Βασίλειος Παπαγιάννης, γεννήθηκε στο Λεβερκούζεν της Γερμανίας το 1968 από Ελληνες μετανάστες. Μέσα από μια πλούσια πνευματική πορεία σπουδών, εκκλησιαστικών βιωμάτων και χριστιανικού ζήλου, εξελέγη Μητροπολίτης Ιωαννίνων στις 25 Ιουνίου 2014. Είναι στη σειρά ο 60ός Μητροπολίτης Ιωαννίνων.
Μέσα από τη συνομιλία που είχαμε οι γνώσεις και τα βιώματα που μοιράστηκε μαζί μας ξεπερνούν τον διαθέσιμο χώρο αυτού του αφιερώματος, γι’ αυτό -ενδεικτικά- θα αναφερθούν κάποια σημεία της συζήτησής μας. Σίγουρα, όμως, θα επανέλθουμε στο έργο του.
Μέσα από τον λόγο του κατά την ενθρόνισή του παρατηρούμε τη συνέπεια λόγων κι έργων μέσα στην κοινωνία των Ιωαννίνων και ευρύτερα της Ηπείρου. Θα σταθώ ως εισαγωγή σε μερικά στοιχεία του λόγου του:
Ποια η ουσιαστική αξία της ποιμαντορίας;
«Ἀποδέχομαι δέ καί τήν εὐθύνη τῆς διαφυλάξεως τῆς πίστεως, τῆς πνευματικῆς διαπαιδαγωγήσεως τοῦ ποιμνίου, τῆς καθοδηγήσεως αὐτοῦ στήν ὁδό τῆς πνευματικῆς αὐξήσεως, τῆς ἀναδείξεως, ζωοποιήσεως καί αὐξήσεως τῶν πνευματικῶν καί πρακτικῶν χαρισμάτων, μέ σκοπόν τήν κατά δύναμιν ἀνθρωπίνην καί κατά θείαν εὐδοκίαν κατάκτησιν τῆς ἐκκλησιαστικῆς ὀρθοδόξου συνειδήσεως, ὅτι πάντες ἕνα σῶμα, μία πίστις ἐσμέν».
Τι σημαίνει ουσιαστικά η Εκκλησία;
«Σῶμα Χριστοῦ. Καί ἐμεῖς εἴμαστε μέλη ἐκ μέρους! Ἐάν βεβαίως καί ὅταν τό θέλουμε καί τό ἐπιθυμοῦμε! Ὅμως, δέν περισσεύει κανείς! Εἶναι ὅλοι κλητοί! Εἶναι ὅλοι ἐπιθυμητοί! Εἶναι ὅλοι ἀναγκαῖοι! Χρειάζονται ὅλα τά μέλη γιά νά εἶναι σῶμα! Γιά νά μή γίνει, λοιπόν, σχίσμα στό σῶμα, τά μέλη πρέπει νά μεριμνοῦν τό ἕνα γιά τό ἄλλο! Καί ὅταν πάσχει ἕνα μέλος, τότε συμπάσχουν ὅλα τά μέλη!»
Ποια η σχέση Εκκλησίας και κοινωνίας;
«Αὐτή εἶναι ἡ πορεία μας, αὐτό εἶναι τό ζητούμενο∙ ἔτσι μποροῦμε νά εἴμαστε κοινωνία, ἔτσι μποροῦμε νά κάνουμε ὑγιεῖς οἰκογένειες, καλά παιδιά, σωστές καί ἀποδοτικές δομές, ἔτσι μποροῦμε νά εἴμαστε πολίτες καί νά ἔχουμε Πολιτεία. Μέ αὐτόν τόν τρόπο θά γαλουχηθοῦμε στήν κοινωνική εὐθύνη καί ὑπευθυνότητα, στήν ὀρθή ἀξιολόγηση καί ἱεράρχηση κάθε στοιχείου τῆς ζωῆς μας, κάθε σχέσεως καί δραστηριότητος. Αὐτά γίνονται, ὅταν ἐλεύθερα ἐπιλέγουμε νά εἴμαστε μέλη τοῦ Σώματος τοῦ Χριστοῦ. Αὐτός θά εἶναι ὁ ἀγώνας μας καί πιστεύω πώς αὐτό ἀφορᾶ κυρίως καί πρωτίστως τήν ποιότητα τῆς ζωῆς μας, ἡ ὁποία διαφορετικά διαμορφώνεται μέ τή μετοχή στή Χάρη, τή δύναμη, τήν ἐνέργεια τῆς Ἁγίας Τριάδος μέσα στή μυστηριακή καί λειτουργική ζωή τῆς Ἐκκλησίας μας, μέ μιά προοπτική αἰωνιότητος καί, δυστυχῶς, ἀλλιῶς χωρίς αὐτή τή μέθεξη τῆς θείας ζωῆς!»
Μέσα από τη συνομιλία μας αναφερθήκαμε σε πολλά θέματα, κοινωνικής και πνευματικής φύσεως. Το ενδιαφέρον και η έγνοια του Μητροπολίτη Μάξιμου για τη μεταλαμπάδευση της παραδόσεως και την αξιοποίηση του πρωτογενούς τομέα, η αγάπη για το ποίμνιο και τις σύγχρονες ανάγκες αποτελούν καθημερινή, πατρική φροντίδα.
Οπως τόνισε πολλές φορές, μέσα από τις συνέργιες προωθείται και ολοκληρώνεται το κατά Χριστόν έργο! Δεν νοείται πορεία της Εκκλησίας δίχως την αγαστή συνεργασία με όλους τους φορείς, για το καλό των συνανθρώπων μας. Πάντοτε σε συνεργασία με τους άλλους, συνεργούντες με τους αδελφούς μας, αξιοποιούνται τα χαρίσματα και οι δεξιότητες όλων μας. Το ζητούμενο δεν είναι η Εκκλησία, ακόμα και αν γίνεται να τα κάνει όλα μόνη της. Δήμος, περιφέρεια, πανεπιστήμιο, ΙΕΚ, ιδιωτικοί φορείς και ιδρύματα, επιχειρήσεις, άνθρωποι με κάθε ειδικότητα αποτελούν έναν κύκλο ενότητας και συνεργασίας στη Μητρόπολη Ιωαννίνων.
Ποια είναι η άποψη του Σεβασμιωτάτου για την εξέλιξη; Χρειάζεται η Εκκλησία να τη φοβάται;
«Η ευλογία που παίρνουμε μέσα από τη θεία λειτουργία μάς μεταμορφώνει με τέτοιον τρόπο, ώστε συμβαίνει η καλή αλλοίωση, την οποία οφείλουμε να τη μοιράζουμε, να τη διαχέουμε σε κάθε έκφραση της ζωής μας, σε κάθε σχέση, σε κάθε εκδήλωση των σχέσεών μας. Ετσι συντελείται η λειτουργία μετά τη λειτουργία».
Στη θεία λειτουργία πάμε να απομονωθούμε και να προσευχηθούμε;
Η προσευχή δεν είναι απομόνωση, πάμε κυρίως να ενωθούμε με τον Χριστό και να αντλήσουμε από εκεί ενέργεια και μετά αυτήν την ενέργεια να την κάνουμε ευλογία για τον κόσμο. Εκεί συντελείται η έννοια της συνοδικότητας των χαρισμάτων του ως εν εσμέν, δηλαδή στη θεία λειτουργία πάμε όλοι μας με τις ιδιότητες που έχουμε, με τα χαρίσματα που έχουμε, τις γνώσεις που έχουμε, τις δεξιότητες που έχουμε κι ευλογούνται.
Τι συμβαίνει σήμερα πνευματικά στον κόσμο, κατά τη γνώμη σας, με τόσες εκφράσεις βίας;
Μέσα σε όλο αυτό κλίμα της ανασφάλειας και της νεοειδωλολατρίας δημιουργείται κι ένα κλίμα νέοδουλείας. Το κλίμα νεοδουλείας έχει δύο εκφάνσεις: Η μία έκφανση είναι από αυτούς που έχουν και θέλουν να πάρουν ακόμα περισσότερη εξουσία, οποιαδήποτε μορφή εξουσίας, και ταυτόχρονα συμβαίνει και το ανάποδο: Δηλαδή, όταν οι άνθρωποι δεν έχουν το κουράγιο να παλέψουν, ή θα υποταχθούν δουλικά ή θα επαναστατήσουν με τον λάθος τρόπο, θα εκδηλώσουν δηλαδή με βία την αντίθεσή τους. Και τα δύο όμως έχουν το στοιχείο της δουλείας.
Τι δύναται να κάνει, λοιπόν, ο άνθρωπος που δεν επιθυμεί να υποστεί αυτήν την κακή αλλοίωση, της δουλικότητας;
Οι χριστιανοί δεν χρειάζεται να ζουν και να συμπεριφέρονται φοβικά. Χρειάζεται να αποφασίσει ο άνθρωπος εν ελευθερία, να ακούσει τον Λόγο Αυτού, που είναι η αγάπη, που είναι η ειρήνη, που είναι η ελευθερία, και αυτός είναι ο Χριστός! Κοιτάξτε, ο Χριστός τόλμησε να πει: «Εγώ είμαι η ζωή! Εγώ είμαι η οδός! Εγώ είμαι το φως! Εγώ είμαι η αλήθεια!» Ποιος άλλος τόλμησε να το πει για τον εαυτό του; Μπορούσε να το πει και μπορούσε να το δείξει στην πράξη, ως Θεάνθρωπος. Λοιπόν, αν προσεγγίζουμε τη συνταγή θεραπείας που μας προτείνει ο Χριστός, διότι πρόκειται για μια θεραπεία, της ανθρώπινης συμπεριφοράς και του ανθρώπινου «είναι», αν ελεύθερα αποφασίσουμε να ακολουθήσουμε τον Λόγο Του και να δεχθούμε τη θεραπεία του, τότε η δουλοποίηση αφορά πλέον μόνον το εγώ μας, τον εγωισμό μας. «Εγώ ειμί το φως του κόσμου, ο ακολουθών εμοί ου μη περιπατήση εν τη σκοτία, αλλ’ έξει το φως της ζωής» (Ιωάννου 8, 12). Αυτό το φως θέλουμε να καταυγάζει όλο μας το «είναι», όλες μας τις ενέργειες, όλες τις εκφάνσεις της ζωής μας και των σχέσεών μας! Να μάθουμε να ακούμε.
Σε ποια πορεία ο άνθρωπος βαδίζει πνευματικά;
Βρισκόμαστε στην πορεία του κατ’ εικόνα προς το καθ’ ομοίωσιν. Από το να έχουμε, δηλαδή, εν δυνάμει τα χαρακτηριστικά του Θεού, στο να αρχίσουν αυτά τα χαρακτηριστικά, τα ιδιώματα, να εκδηλώνονται μέσα στη ζωή μας. Για σκέψου πόσο σημαντικό είναι μέσα στη ζωή μας ο Θεός να θέλει να δείχνει την αγάπη Του, την πρόνοιά Του, την δημιουργικότητά του μέσα από τον άνθρωπο. Γι’ αυτό πάντοτε η συμβουλευτική μεθοδολογία της Εκκλησίας είναι θεραπευτική, σε κάθε άνθρωπο που τη δέχεται ελεύθερα.
Ποια είναι η γνώμη σας για το θέμα της εξελίξεως στην ανθρωπότητα;
Για εμένα προσωπικά, το θέμα της εξέλιξης είναι δόγμα για την Εκκλησία, διότι θέλει να πάρει τον άνθρωπο από την κατάσταση της πτώσεως και να τον ανορθώνει στην περιωπή του κατά Χάριν Θεού.
Εχουμε έναν Θεό που μας δίνει την προσοχή Του μέσα σε έναν κόσμο στον οποίο συνεχώς την αναζητούμε, ακόμα κι από τους οικείους μας και όπου συχνά επικρατεί η βούληση της εκμετάλλευσης;
Μας δίνει αδιαλείπτως την προσοχή Του σε όλη τη διάρκεια της ζωής μας. Οχι με την έννοια ότι μας παρακολουθεί για να μας τιμωρήσει, αλλά με την έννοια ότι με αγαπά τόσο πολύ, που αν εγώ ανταποκριθώ σε αυτήν την κλήση, θα μου δώσει ό,τι χρειάζομαι για να μπορώ να έχω αυτήν την εξέλιξη. Τι αξία έχει όμως αυτή η εξέλιξη για την καθημερινότητά μας; Εχει σημασία για τη σχέση μας με το φυσικό περιβάλλον, για την ποιότητα των σχέσεών μας! Ενας άνθρωπος, για παράδειγμα, που δεν κάνει πνευματική ζωή, μπορεί να έχει πάρα πολλές δεξιότητες, γνώσεις, ικανότητες, να είναι πανεπιστήμων, να έχει τα πάντα, όμως πώς θα τα χρησιμοποιήσει στη ζωή του όλα αυτά; Τι θα δημιουργήσουν αυτά στον άνθρωπο εσωτερικά και εξωτερικά στο γύρω του περιβάλλον; Ο άνθρωπος, ο οποίος δέχεται να είναι γεμάτος από τη Χάρη Του Θεού, ρυθμίζεται από Αυτήν, μπορεί να έχει αυτήν τη δύναμη που χρειάζεται για να αναδείξει τα χαρίσματά του και να μη διαστραφούν. Με αποτέλεσμα να μη στρέφονται ενάντια στον ίδιο – ούτε στους συνανθρώπους του ούτε στο περιβάλλον. Ετσι, ο κάθε άνθρωπος αναδεικνύεται σε ιερέα της κτίσεως, ευλογία για τον κόσμο και ακτινοβολεί τη Θεία Χάρη!
ΛΟΓΟΣ ΠΟΥ ΕΜΠΝΕΕΙ
Ο λόγος του Μητροπολίτη Ιωαννίνων κ. Μάξιμου εμπνέει, προσανατολίζει και διαλευκαίνει κάθε σκιά που δημιουργούν τα πάθη και οι αδυναμίες, διότι δείχνει προς τον Χριστόν!




































