Πρόσφατα γιορτάσαμε δύο γεγονότα το Σάββατο και την Κυριακή της Ορθοδοξίας με μεγάλο ενθουσιασμό, αφοσίωση και αγάπη από τους πιστούς της Αρχιεπισκοπής Ναϊρόμπι.
Το Σάββατο 8 Μαρτίου 2025, στη Θεολογική Σχολή, τελέστηκε Θεία Λειτουργία από τον Αρχιεπίσκοπο και ιερείς, με τη συμμετοχή μιας ομάδας από το Ντον Μπόσκο.
Οι σπουδαστές της Σχολής συγκινήθηκαν βαθιά από την ομορφιά της λατρείας, τη μεγαλοπρέπεια των ύμνων και την έντονη εμπειρία της ορθόδοξης λατρείας. Έγινε μια ευκαιρία για ευαγγελισμό, καθώς βίωσαν από πρώτο χέρι τη μυστηριακή ζωή της Ορθόδοξης Εκκλησίας.
Αυτή η στιγμή της συνάντησης ενσάρκωσε το πνεύμα της αγάπης και της αποδοχής, υπενθυμίζοντας σε όλους ότι εν Χριστώ, οι πιστοί καλούνται να αγκαλιάζουν ο ένας τον άλλον χωρίς διακρίσεις. Το Ευαγγέλιο μας προστάζει: “Αγαπάτε αλλήλους εν τω Ιησού Χριστώ” (Ιωάννης 13:34). Δεν είναι στον άνθρωπο να κρίνει, διότι η κρίση ανήκει μόνο στον Θεό.
Την Κυριακή, ο εορτασμός του Θριάμβου της Ορθοδοξίας έλαβε χώρα στον Ιερό Ναό Αγίου Γεωργίου στην Κιμπέρα, μία από τις μεγαλύτερες παραγκουπόλεις στον κόσμο, με τη συμμετοχή τριών ενοριών. Οι πιστοί πραγματοποίησαν λιτανεία γύρω από τον ναό, δηλώνοντας δημόσια τη σύνδεσή τους με την πίστη των προγόνων—των Πατριαρχών, Ομολογητών και Μαρτύρων που μαρτύρησαν για τον Χριστό ανά τους αιώνες.
Αυτή η μοναδική εορτή μετέφερε ένα βαθύ μήνυμα, ιδιαίτερα στους φτωχότερους και πιο ευάλωτους της κοινότητας. Ήταν μια ισχυρή υπενθύμιση ότι εν Χριστώ, όλοι είναι ένα, και στα μάτια του Θεού, όλοι είναι ίσοι στην πίστη και στην αξιοπρέπεια.
Η Δύναμη της Συγχώρεσης
Στη σκιά του Σταυρού, όπου ο Κύριος και Σωτήρας μας Ιησούς υπέφερε και πέθανε, ειπώθηκαν τα πιο δυνατά λόγια συγχώρεσης: “Πάτερ, ἄφες αὐτοῖς, οὐ γὰρ οἴδασι τί ποιοῦσι” (Λουκάς 23:34). Προδομένος, ψευδώς κατηγορημένος, ξυλοκοπημένος και σταυρωμένος, ο Χριστός δεν καταράστηκε τους εχθρούς Του. Αντίθετα, τους συγχώρεσε. Η αγάπη Του υπερνίκησε το μίσος τους.
Για πάνω από 45 χρόνια, ζω και διακονώ στην Αφρική, γινόμενος μάρτυρας των αγώνων της έχθρας και της διαίρεσης.
Προερχόμενος από τη Μέση Ανατολή, όπου αιώνες συγκρούσεων με Μουσουλμάνους έχουν διαμορφώσει την ιστορία, κατανοώ τι σημαίνει να μεγαλώνεις διδασκόμενος ότι υπάρχει ένας εχθρός που πρέπει να φοβάσαι.
Και όμως, το Ευαγγέλιο μάς προκαλεί με ένα διαφορετικό μήνυμα—ένα μήνυμα ριζικής αγάπης και συγχώρεσης. Συχνά προκαλώ τους σπουδαστές και τους ιερείς, υπενθυμίζοντάς τους ότι φέρουν έναν βαρύ σταυρό.
Είναι καλεσμένοι να αγαπούν ακόμη και εκείνους που τους μισούν. Αναλογιζόμενος τις καθημερινές εμπειρίες, έχω διαπιστώσει ότι πολλοί άνθρωποι παλεύουν με το μίσος προς τους ίδιους τους αδελφούς τους στις κοινότητές τους.
Στην Αφρική, οι φυλετικές συγκρούσεις συνεχίζουν να διαλύουν τις κοινότητες: Κικούγι εναντίον Καλέντζιν, Λούγια εναντίον Λούο, και ούτω καθεξής. Αυτές οι διαιρέσεις, βαθιά ριζωμένες στην ιστορία και στον πολιτισμό, διαμορφώνουν τις αντιλήψεις των ανθρώπων. Η αγάπη και η συγχώρεση διδάσκονται στα σχολεία, όμως πολλοί επιστρέφουν σε παλιές συνήθειες εχθρότητας όταν γυρίζουν στις κοινότητές τους.
Η Σταύρωση: Ένα Μάθημα Συγχώρεσης
Όταν ο Χριστός σταυρώθηκε, δεν ήταν μόνος. Δύο ληστές σταυρώθηκαν δίπλα Του—ο ένας Τον χλεύαζε, ενώ ο άλλος μετανοούσε. Αυτοί οι δύο ληστές αντιπροσωπεύουν την ανθρωπότητα: ο ένας, γεμάτος πικρία, αναρωτιέται γιατί ο Χριστός δεν ενεργεί υπέρ του, και ο άλλος, ταπεινωμένος από τις αμαρτίες του, ζητά έλεος. Και ο Χριστός, με την άπειρη αγάπη Του, απαντά με συγχώρεση: «Αλήθεια σου λέω, σήμερα θα είσαι μαζί μου στον παράδεισο» (Λουκάς 23:43).
Ο μετανοημένος ληστής, αν και ανάξιος, έλαβε το δώρο της σωτηρίας απλά και μόνο επειδή ταπεινώθηκε. Αν οι πιστοί μπορούν να λάβουν συγχώρεση με ταπείνωση, τότε και αυτοί μπορούν να συγχωρούν τους άλλους όταν ταπεινώνονται. Συχνά τονίζω ότι οι μεγαλύτεροι ευεργέτες μου είναι οι εχθροί μου, γιατί μου διδάσκουν την ταπεινοφροσύνη.
Πόσο συχνά οι άνθρωποι κρατούν κακία, επιτρέποντας στην αγανάκτηση να τους κατατρώει; Η Παραβολή του Ανελεήμονα Δούλου (Ματθαίος 18:21-35) προειδοποιεί για τις συνέπειες της άρνησης της συγχώρεσης.
Ένας άνθρωπος που του χαρίστηκε ένα μεγάλο χρέος αρνήθηκε να δείξει έλεος σε κάποιον που του χρωστούσε πολύ λιγότερα. Στο τέλος, η ίδια η έλλειψη ελέους τον οδήγησε στην καταστροφή. Όταν οι πιστοί αρνούνται να συγχωρήσουν, υποφέρουν περισσότερο από εκείνον που τους έχει αδικήσει, διότι κουβαλούν το βάρος του μίσους και της ταραχής.
Συγχώρεση: Ο Δρόμος προς την Ειρήνη
Η συγχώρεση δεν είναι απλώς ένα ηθικό καθήκον—είναι η ίδια η ουσία της ειρήνης. Ο Άγιος Σιλουανός ο Αθωνίτης διδάσκει ότι «όποιος δεν αγαπά τους εχθρούς του, δεν θα βρει ποτέ ειρήνη, ακόμα κι αν βρεθεί στον παράδεισο». Αυτή είναι η αλήθεια του Ευαγγελίου. Η συγχώρεση δεν αφορά μόνο τον άλλον, αλλά και τη σωτηρία του ίδιου του ανθρώπου. Η Παραβολή των Δύο Οφειλετών (Λουκάς 7:41-43) δείχνει πως το έλεος συνδέεται άμεσα με την αγάπη. Όσο περισσότερο συγχωρεί κανείς, τόσο περισσότερο μπορεί να αγαπά και τόσο περισσότερη ειρήνη θα έχει στην καρδιά του.
Μια Ζωή Μαρτυρίας της Συγχώρεσης
Μέσα στο ιεραποστολικό μου έργο, έχω δει αδελφό να στρέφεται ενάντια σε αδελφό. Έχω δει ιερείς να συκοφαντούν ο ένας τον άλλον, αρνούμενοι να συγχωρήσουν. Έχω δει πρόσφυγες να διώχνονται από τα σπίτια τους από γείτονες που κάποτε αποκαλούσαν φίλους. Η ιστορία της Κένυας μαρτυρεί τη φυλετική βία που έχει αφήσει βαθιές πληγές. Όμως, έχω δει επίσης τη δύναμη της συμφιλίωσης—εκεί όπου εχθροί ξαναέγιναν αδελφοί μέσω του Χριστού.
Το να αγαπά κανείς τους εχθρούς του είναι η πιο δύσκολη εντολή απ’ όλες, αλλά είναι και ο πιο σίγουρος δρόμος προς την ειρήνη. Όταν οι πιστοί επιλέγουν τη συγχώρεση, επιλέγουν να γίνουν παιδιά του Θεού.
Επιλέγουν να αγκαλιάσουν την πληρότητα του Ευαγγελίου. Ο Αρχιεπίσκοπος καλεί όλους τους μαθητές του Χριστού να βρουν το θάρρος να συγχωρήσουν, να αγαπήσουν και να προσευχηθούν για όσους τους έχουν αδικήσει, ώστε να ζήσουν μέσα στην ειρήνη της Βασιλείας του Θεού.
Επίσκεψη του Προέδρου της Κένυας στο Τεχνικό Ινστιτούτο P.C. Kinyanjui
Την Τετάρτη, 12 Μαρτίου 2025, ο Πρόεδρος της Κένυας τίμησε την Ορθόδοξη κοινότητα με την επίσκεψή του στο Τεχνικό Ινστιτούτο P.C. Kinyanjui, ένα μνημειώδες εκπαιδευτικό έργο που ιδρύθηκε μέσω της συνεργασίας της Ορθόδοξης Εκκλησίας της Κένυας με την Εκκλησία και το Έθνος της Κύπρου.
Στην ομιλία του, ο Πρόεδρος συνεχάρη την Ορθόδοξη Εκκλησία και τον λαό της Κύπρου για την ανεκτίμητη συμβολή τους στην εκπαίδευση στην Κένυα και επαίνεσε τον Σεβασμιώτατο Αρχιεπίσκοπο Μακάριο για τη σταθερή του αφοσίωση στην προώθηση εκπαιδευτικών ευκαιριών για τη νεολαία της Κένυας.
Αναγνώρισε ότι το Ινστιτούτο, το οποίο πλέον εκπαιδεύει πάνω από 6.000 σπουδαστές, αποτελεί φάρο ελπίδας, διαμορφώνοντας το μέλλον του έθνους μέσω της γνώσης και της ανάπτυξης δεξιοτήτων.
Αρχιεπίσκοπος Μακάριος Ναϊρόμπι
Έξαρχος Κένυας και πάσης Ανατολικής Αφρικής
