Κύπρος: Επίσημοι εορτασμοί για την 1η Οκτωβρίου 1960

Η Κύπρος ανακηρύχθηκε ανεξάρτητο, κυρίαρχο κράτος στις 16 Αυγούστου 1960 με βάση τις συμφωνίες Ζυρίχης και Λονδίνου του 1959 και ύστερα από τον απελευθερωτικό αγώνα της ΕΟΚΑ (1955-1959) ενάντια στη βρετανική αποικιοκρατία. Ωστόσο, στις 11 Ιουλίου του 1963 το Υπουργικό Συμβούλιο, το οποίο τότε αποτελείτο από επτά Ελληνοκύπριους και τρεις Τουρκοκύπριους, αποφάσισε να θεσπίσει ως επίσημη Ημέρα της Ανεξαρτησίας της Κύπρου την 1η Οκτωβρίου, έτσι ώστε να μπορεί να γιορτάζεται με όλες τις τιμές και στην παρουσία διεθνών διπλωματικών σωμάτων.

Οι επίσημοι εορτασμοί άρχισαν με τρισάγιο στις 08:30 όπου ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης κατέθεσε στεφάνι στα Φυλακισμένα Μνήματα. Στις εκδηλώσεις θα παραστούν η Πρόεδρος της Βουλής Αννίτα Δημητρίου και η Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας Αικατερίνη Σακελλαροπούλου η οποία βρίσκεται στην Κύπρο για την επέτειο της ανεξαρτησίας της Κύπρου.

Στις 09:00 στο Προεδρικό Μέγαρο, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας κατέθεσε στεφάνι στον ανδριάντα του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ΄, ενώ θα παραστεί στο τρισάγιο και θα καταθέσει στεφάνι στο Μνημείο Αντιστασιακών, στο Πάρκο του προεδρικού Μεγάρου.

Στις 11 π.μ. ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας θα δεχθεί τον χαιρετισμό της στρατιωτικής παρέλασης, με την ευκαιρία της 64ης επετείου της Ανεξαρτησίας της Κυπριακής Δημοκρατίας κατά μήκος της Λεωφ. Ιωσήφ Χ”Ιωσήφ στον Στρόβολο στη Λευκωσία ενώ στις 12:30 θα παραθέσει δεξίωση με την Πρώτη Κυρία προς τα μέλη του Προξενικού και Διπλωματικού Σώματος.

Στην μεγάλη στρατιωτική παρέλαση θα λάβουν μέρος τα Μηχανοκίνητα και Πεζοπόρα Τμήματα της Εθνικής Φρουράς, της Αστυνομίας, της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας, του Τμήματος Δασών, της Πολιτικής Άμυνας και της Υπηρεσίας Ασθενοφόρων.

Έμπρακτη, ουσιαστική και διαχρονική στήριξη της Ελλάδας στο Κυπριακό
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας κ. Νίκος Χριστοδουλίδης είχε χθες συνάντηση με την Πρόεδρο της Ελληνικής Δημοκρατίας κα Κατερίνα Σακελλαροπούλου, με την οποία είχε κατ’ ιδίαν συνάντηση και διευρυμένες συνομιλίες μαζί με τις αντιπροσωπίες των δύο χωρών.

Στη συνέχεια οι δύο Πρόεδροι προέβησαν σε δηλώσεις στα ΜΜΕ.

Στις δηλώσεις του ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης είπε: «Είναι με αισθήματα ιδιαίτερης τιμής, αλλά και χαράς που σας καλωσορίζω εκ μέρους του κυπριακού λαού στο Προεδρικό Μέγαρο. Μας τιμά ιδιαίτερα η παρουσία σας στην Κύπρο, για να συμμετάσχουμε μαζί στους αυριανούς επίσημους εορτασμούς για την 64η επέτειο από την ανακήρυξη της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Η παρουσία σας στην Κύπρο με την ιδιότητα του ανώτατου πολιτειακού αξιωματούχου του ελληνικού κράτους δεν ενέχει αποκλειστικά συμβολικό χαρακτήρα, έναν συμβολισμό ο οποίος πηγάζει αναντίρρητα μέσα από τους ακατάλυτους ιστορικούς δεσμούς Ελλάδας και Κύπρου. Η παρουσία σας λαμβάνει και έναν πολύ ουσιαστικό χαρακτήρα, καθώς συμπίπτει με μια κατεξοχήν πολύσημη χρονιά για την πατρίδα μας.

Το 2024 συνοδεύεται από κρίσιμα ιστορικά ορόσημα για τον τόπο μας και για τον Ελληνισμό ευρύτερα. Φέτος συμπληρώθηκε μισός αιώνας από το μαύρο καλοκαίρι του 1974 και την τουρκική εισβολή, 50 χρόνια παράνομης στρατιωτικής κατοχής του 37% του εδάφους της Κυπριακής Δημοκρατίας, 50 χρόνια που ο ελληνισμός της Κύπρου παραμένει όρθιος και συνεχίζει να αγωνίζεται για την ευλογημένη μέρα της απελευθέρωσης και της επανένωσης.

Η έμπρακτη, ουσιαστική και διαχρονική στήριξη της Ελλάδας στο μεγαλύτερο εθνικό ζήτημα, στο Κυπριακό, υπήρξε ένας από τους σημαντικότερους και πλέον καταλυτικούς παράγοντες στη συνέχιση της προσπάθειάς μας όλα αυτά τα χρόνια για προάσπιση των συμφερόντων και τη διαφύλαξη της ανεξαρτησίας, κυριαρχίας και εδαφικής ακεραιότητας της Κυπριακής Δημοκρατίας. Έχω την έντονη πεποίθηση ότι ο στενός συντονισμός και η διαχρονική συνεργασία μεταξύ Κύπρου και Ελλάδας αποτελεί, ανάμεσα σε πολλά άλλα, το ισχυρότερο εχέγγυο απέναντι σε κάθε είδους αβάσιμες αξιώσεις και επεκτατικές φιλοδοξίες.

Την ίδια στιγμή, οι ακατάλυτοι κοινοί μας δεσμοί, οι κοινές στρατηγικές μας επιδιώξεις σε περιφερειακό και διεθνές επίπεδο αντικατοπτρίζονται μέσα από ένα ακόμη ιστορικό ορόσημο, το δεύτερο σημαντικό της σύγχρονης ιστορίας της Κύπρου, μια θεμελιώδη στιγμή για την πορεία και το μέλλον του τόπου μας. Η ένταξη της Κύπρου στην Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ), στο μεγάλο ευρωπαϊκό οικοδόμημα, πριν από 20 ακριβώς χρόνια, ήταν το επιστέγασμα των κοινών αγώνων Αθήνας και Λευκωσίας. Ήταν το επιστέγασμα μιας πολυετούς και επίπονης προσπάθειας, για να καταστεί η Κύπρος ισότιμο, πλήρες και αναπόσπαστο μέλος της μεγάλης ευρωπαϊκής οικογένειας.

Κατά τη διάρκεια της σημερινής συνάντησης με τη φίλη Πρόεδρο της Ελλάδος, είχαμε την ευκαιρία να ανταλλάξουμε απόψεις σε ζητήματα διμερούς συνεργασίας, όπως και για την αξιοσημείωτη πρόοδο που παρατηρείται μετά και την καθιέρωση από το 2023 του διακυβερνητικού σχήματος συνεργασίας μεταξύ Ελλάδας και Κύπρου.

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι το εν λόγω πλαίσιο έδωσε περαιτέρω και ουσιαστική ώθηση στην ήδη εξαίρετη διμερή μας συνεργασία, όπως επίσης στην ανταλλαγή τεχνογνωσίας σε σημαντικούς τομείς, όπως η διαχείριση κρίσεων, η πολιτική προστασία, η παιδεία, η υγεία και η ψηφιακή διακυβέρνηση.

Είναι, συνεπώς, με μεγάλη χαρά που θα φιλοξενήσουμε εδώ, στη Λευκωσία, στα τέλη Νοεμβρίου τη δεύτερη διακυβερνητική σύνοδο Κύπρου-Ελλάδας, με την παρουσία του Έλληνα Πρωθυπουργού και των αρμόδιων Υπουργών.

Σήμερα είχα επίσης την ευκαιρία να ενημερώσω την κα Πρόεδρο για το Κυπριακό μετά και τις πρόσφατες επαφές μου στη Νέα Υόρκη, συμπεριλαμβανομένης και της συνάντησης με τον Γενικό Γραμματέα (ΓΓ) των Ηνωμένων Εθνών (ΗΕ), και πιο συγκεκριμένα για όλα αυτά που έχουμε κάνει αυτούς τους 19 μήνες προς την κατεύθυνση της επανέναρξης των συνομιλιών, πάντα εντός του συμφωνημένου πλαισίου λύσης ως ορίζεται από τα σχετικά ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας και λαμβάνοντας υπόψη την ιδιότητα της Κυπριακής Δημοκρατίας ως κράτος μέλος της ΕΕ.

Το Κυπριακό, εξάλλου, πέραν από κατεξοχήν θέμα εισβολής και κατοχής, αποτελεί και ευρωπαϊκό ζήτημα και ως τέτοιο απαιτεί ευρωπαϊκή λύση, η οποία θα σέβεται απόλυτα και απαρέγκλιτα τα ανθρώπινα δικαιώματα όλων ανεξαιρέτως των Κυπρίων, Ευρωπαίων πολιτών.

Με τη φίλη Πρόεδρο ανταλλάξαμε επίσης απόψεις όσον αφορά στην πολύ στενή συνεργασία μας εντός της ΕΕ, η οποία περνά περίοδο έντονων διεργασιών ενόψει και του νέου θεσμικού και νομοθετικού κύκλου. Την ίδια στιγμή, δεδομένων των πολλαπλών προκλήσεων σε περιφερειακό και διεθνές επίπεδο, συζητήσαμε ζητήματα όπως η μετανάστευση, η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία και φυσικά η κρίση στη Μέση Ανατολή, οι ανησυχητικές εξελίξεις, αλλά και ο ρόλος που Ελλάδα και Κύπρος μπορούν να διαδραματίσουν ως πυλώνες ασφάλειας και σταθερότητας.

Είναι θεωρώ επιβεβλημένο πως, για να απαντήσουμε με τρόπο αποτελεσματικό και μόνιμο στις κοινές κρίσεις και προκλήσεις, απαιτείται την ίδια στιγμή –είναι κάτι που Ελλάδα και Κύπρος προωθούν– και πανευρωπαϊκή συνεργασία σε θέματα άμυνας και ασφάλειας. Χρειαζόμαστε όσο ποτέ άλλοτε μια ΕΕ, η οποία να είναι στρατηγικά αυτόνομη και γεωπολιτικά ενισχυμένη και ισχυρότερη σε ένα διεθνές περιβάλλον, το οποίο είναι αστάθμητο, μεταβάλλεται διαρκώς. Στο πλαίσιο αυτό, η Κύπρος και η Ελλάδα έχουν σημαντικό ρόλο να διαδραματίσουν, ειδικότερα σε σχέση με το αποτύπωμα της ΕΕ στην ιδιαιτέρως σημαντική και στρατηγικής σημασίας περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου και της ευρύτερης Μέσης Ανατολής.

Αγαπητή κα Πρόεδρε, φίλη Κατερίνα, ολοκληρώνοντας, επιθυμώ να εκφράσω για ακόμη μια φορά τις θερμές ευχαριστίες και την ευγνωμοσύνη τόσο εμένα προσωπικά όσο και του κυπριακού λαού για την ακλόνητη και διαχρονική στήριξη προς την Κύπρο, στον αγώνα μας για τερματισμό της κατοχής, για την ελευθερία και επανένωση του νησιού μας.

Με την Ελλάδα ως τον διαρκή μας συνοδοιπόρο και συμπαραστάτη, ως το πλέον ανιδιοτελές στήριγμα σε κάθε εθνική φιλοδοξία και επιδίωξη, δεν θα μπορούσα να φανταστώ πιο επίκαιρη συγκυρία από το να σας καλωσορίσω σήμερα στην Κύπρο με την ευκαιρία της συμπλήρωσης 64 χρόνων από την ίδρυση της Κυπριακής Δημοκρατίας, την σημαντικότερη κατάκτηση του κυπριακού λαού.»