Η Κυριακή των Βαΐων είναι η τελευταία ημέρα πριν την εβδομάδα των Παθών. Ονομάζεται έτσι, γιατί «μετά Βαΐων και κλάδων» έγινε η υποδοχή του Χριστού στα Ιεροσόλυμα. Κάθε τέτοια μέρα οι πιστοί βγαίνουν από τις εκκλησίες της Κρήτης με τα γνωστά σταυρουδάκια στο χέρι. Ακόμα και σήμερα πολλοί πιστοί φυλάσσουν το σταυρουδάκι από τα βάγια που τους δίνουν στην εκκλησία στο εικονοστάσι τους, ενώ άλλοι το τοποθετούν στο αυτοκίνητό τους για να τους προστατεύει από την κακιά την ώρα.

Όμως, ποιος φτιάχνει αυτά τα σταυρουδάκια και πως; Έχουμε αναρρωτηθεί; Σε κάθε ενορία συγκεντρώνονται οι πιστοί και κάνουν αυτή τη δουλειά 1-2 ημέρες πριν… Οι παλιοί δείχνουν στους νεότερους και έτσι το έθιμο συνεχίζεται…

Η Κυριακή των Βαΐων είναι η δεύτερη ημέρα μέσα στην αυστηρή νηστεία της Σαρακοστής, κατά την οποία επιτρέπεται οι Χριστιανοί να φάνε ψάρι:

“Τω Βαγιώ, Βαγιώ, Βαγιώ, τρώνε ψάρι και κολιό”.

Για την προετοιμασία των σταυρών της Κυριακή των Βαΐων μας κάνει μια ωραία καταγραφή, από τη Γαλιά, παλιά, ο λαογράφος μας Γιώργος Χουστουλάκης. Εξέχουσα θέση στην περιγραφή του έχει και το έθιμο με τη μεταφορά του κλαδιού ελιάς μέσα στην εκκλησία:

Όπως αναφέρει:

“Ο παπάς, που στη Γαλιά τότε ήταν ο παπά Γιώργης, θα ανελάμβανε να στείλει άνθρωπο να πάει να κόψει «Κλάδους Βαΐων», από τις βαγιές (χουρμαδιές) του χωριού, αλλά και να κόψει και ένα «κλάδο ελιάς», ο οποίος να είναι εύρωστος, ανθισμένος, για να τον πάει κι αυτόν στην εκκλησία.

Τους σταυρούς, τους έφτιαχναν και έντεχνα, κόβοντας από ένα στενόμακρο λευκό σπαθάτο φύλλο, το χώριζαν στα δυο, και εν συνεχεία, έκαναν τις σχετικές αναδιπλώσεις, για να φτιαχτεί αρχικά ο μισός σταυρός.

Έπειτα με ένα άλλο φύλλο γινόταν το ίδιο, ενωνόταν και ο άλλος μισός, και γινόταν ο τελικός σταυρός, που τον τοποθετούσαν στη συνέχεια, έναν – έναν, μέσα στο πανέρι, τον ένα πάνω σ’ άλλο.

Ο παπάς κι η παπαδιά, αναλάμβαναν να φτιάξουν τους δύσκολους και πολύπλοκους σταυρούς για την εκκλησία, καθώς εκείνοι είχαν ειδικότητα.

Μετά το πέρας των εργασιών ο παπάς θα άδειαζε στο μεγάλο τραπέζι δυο τεράστιες χαρτοσακούλες αράπικα αλμυρά φιστίκια, για να ευχαριστήσει μικρούς και μεγάλους για τη βοήθειά τους. Το πρωί της Κυριακής των Βαΐων μεταφέρονταν οι σταυροί στην εκκλησία, μέσα σε πανέρια, μαζί με τον κλάδο της ελαίας.

Το έθιμο αυτό, αναπαριστούσε την υποδοχή του Χριστού στα Ιεροσόλυμα, όπου Τον είχαν υποδεχτεί «Μετά βαΐων και κλάδων».

Μετά το πέρας της Θείας Λειτουργίας, φεύγοντας ο κάθε πιστός, μαζί με το αντίδωρο, έπαιρνε κι από ένα σταυρό, έκοβε και ένα μικρό κλαράκι ελιάς και αυτά φτάνοντας στο σπίτι η νοικοκυρά, τα τοποθετούσε στο εικονοστάσι. Επίσης εκείνη την ημέρα ακουγόταν και η φράση:

«Των Βαγιώ – Βαγιώ, τρώνε ψάρι και κολιό, και την άλλη Κυριακή τρώνε το ψητό αρνί»,

γιατί ως γνωστόν είναι ημέρα ψαροφαγίας”.

Εκκλησία Online
Αποστολή
Αξιολόγηση επισκεπτών 5 (2 ψήφοι)

Προσθήκη σχολίου

Το email είναι ήδη εγγεγραμμένο στην ιστοσελίδα. Παρακαλώ συνδεθείτε ή ξαναπροσπαθήστε.

Δώσατε λάθος όνομα ή κωδικό

Sorry, you must be logged in to post a comment.