ΕΚΚΛΗΣΙΑ ONLINE-ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΑ 2019 : Τα σπάργανα του Χριστού είναι οι φασκιές, δηλαδή οι μακριές και φαρδιές υφασμάτινες ταινίες, με τις οποίες τύλιγαν παλιά τα μωρά.

ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΑ 2019: Το έθιμο της σπαργάνωσης των νεογέννητων είναι πολύ παλιό, διήρκεσε επί χιλιετηρίδες και μόλις πρόσφατα σταμάτησε στην Ευρώπη (ίσως εδώ και σαράντα, πενήντα χρόνια).

Σύμφωνα με μια παράδοση, τα σπάργανα του Χριστού είχαν διασωθεί στα Ιεροσόλυμα και μεταφέρθηκαν στην Κωνσταντινούπολη από την Αγία Ευδοκία, σύζυγο του αυτοκράτορα Θεοδόσιου Β´.

Τα σπάργανα του Χριστού ήταν πολύ δημοφιλή ως χριστολογικό κειμήλιο στο Βυζάντιο και έχει διασωθεί μια μικρογραφία στο χειρόγραφο «Σκυλίτζης της Μαδρίτης» στην οποίαν παριστάνεται λιτανεία ιερών κειμηλίων, ανάμεσα στα οποία ήταν και τα σπάργανα του Χριστού, από το Μέγα Παλάτιο των Βυζαντινών Αυτοκρατόρων ως την Παναγία των Βλαχερνών.

Πολύ γρήγορα μικροτεμάχια από τα σπάργανα του Χριστού ενσωματώθηκαν σε βυζαντινές σταυροθήκες Τιμίου Ξύλου μαζί με άλλα χριστολογικά και μαριολογικά κειμήλια, των οποίων οι κάτοχοι ήταν μέλη της αυτοκρατορικής οικογένειας.

Κάποιες από αυτές τις βυζαντινές σταυροθήκες Τιμίου Ξύλου έχουν διασωθεί με γνωστότερες να είναι: η βυζαντινή λειψανοθήκη του Τιμίου Σταυρού, γνωστή στην επιστημονική βιβλιογραφία ως Σταυροθήκη του Limburg (Γερμανία), η βυζαντινή λειψανοθήκη του Τιμίου Σταυρού, που βρισκόταν στη Βασιλική του Αγίου Μάρκου της Βενετίας (λανθάνει σήμερα), αλλά που τα ιερά της κειμήλια διασώθηκαν και βρίσκονται μόνιμα στο θυσιαστήριο της ίδιας Βασιλικής (Ιταλία), το βυζαντινό εγκόλπιο που πλειστηριάστηκε δημοσίως το 1359 στην Κωνσταντινούπολη των Παλαιολόγων για το ποσό των 3.000 φιορινίων με σκοπό να πληρωθούν φόροι υποτέλειας και βρίσκεται σήμερα στη Σιένα (Ιταλία), οι δύο σταυροθήκες με λείψανο των σπαργάνων του Χριστού που έχουν διασωθεί στο Άγιον Όρος, το οποίο είναι ένας ανεξάντλητος θησαυρός κειμηλίων και λειψάνων που δεν έχει μελετηθεί ακόμα.

Τα σπάργανα του Χριστού περιήλθαν στην κατοχή των Σταυροφόρων το 1204 με την κατάκτηση της Κωνσταντινούπολης από τους Λατίνους και το 1238, μαζί με άλλα χριστολογικά κειμἠλια αγοράστηκαν από τον Λουδοβίκο Θ΄ ή Άγιο Λουδοβίκο, βασιλιά της Γαλλίας (1226 – 1270) και η αγορά έγινε προκειμένου να εδραιώσει τη φήμη του Παρισιού ως ένα από τα μεγαλύτερα θρησκευτικά κέντρα στον κόσμο, κάτι που θα του έδινε μεγάλη αξία στην εποχή του.

Το 1789, κατά τη διάρκεια των ταραχών της Γαλλικής Επανάστασης, καταστράφηκαν μαζί με άλλα χριστολογικά κειμήλια που προέρχονταν από το Βυζάντιο.

Εκτός όμως από τη βυζαντινή παράδοση, τεμάχια από τα σπάργανα του Χριστού εμφανίστηκαν στη Δύση ακόμα και από τις αρχές του 9ου αιώνα, πχ στην Ισπανία (Κάδιθ, Οβιέδο), αλλά και αργότερα στην Ιταλία (Ρώμη), Κροατία (Ντουμπρόβνικ), Γερμανία (Άαχεν) κτλ που όμως βασίζονται σε εξωπραγματικές ιστορίες σχετικά με την απόκτησή τους π.χ σε υποτιθέμενα δώρα που έλαβε ο Καρλομάγνος και ούτω καθεξής.

Ενδιαφέρουσα ιστορία έχουν εντούτοις τα υποτιθέμενα σπάργανα του Χριστού που βρίσκονται στον Καθεδρικό Ναό του Άαχεν στη Γερμανία (εμφανίζονται τον 13ο αιώνα), επειδή πιστευόταν στον Μεσαίωνα ότι το υλικό των σπαργάνων του Ιησού ήταν από υλικό υποδημάτων του μνήστορος Ιωσήφ σε δεύτερη χρήση, ένδειξη της μεγάλης φτώχειας της Αγίας Οικογένειας.

Η απόλυτος φτώχεια και ταπεινότητα της Αγίας Οικογένειας σε σημείο που να μην έχουν ούτε φασκιές συγκινούσε τις χιλιάδες των πάμφτωχων δουλοπάροικων χωρικών της φεουδαρχικής Δύσης που μαζεύονταν για να προσκυνήσουν τα μεγάλα ιερά προσκυνήματα του Άαχεν, φτώχεια που οι ίδιοι ήξεραν και καταλάβαιναν πολύ καλά.

ΦΩΤΌ 1: Η μοναδική φωτογραφία που υπάρχει από τα υποτιθέμενα σπάργανα του Χριστού στον Καθεδρικό Ναό του Άαχεν (Γερμανία). Πρόκειται για ένα χοντρό, πυκνοϋφασμένο καφέ ύφασμα που έχει σχεδόν την εμφάνιση τσόχας. Βρίσκεται σε θήκη διπλωμένο τρεις φορές, αλλά όταν ξεδιπλώνεται έχει σχήμα τραπεζοειδές. Στην πάνω πλευρά έχει ένα ημικυκλικό άνοιγμα για το λαιμό.

ΦΩΤΟ 2: Βυζαντινό εγκόλπιο με κειμήλια του Χριστού (η πίσω πλευρά).
Απεικονίζεται η Σταύρωση του Χριστού. Επιγραφές:
ΑΠΟ ΤΟΥ ΠΟΡΦΥΡΟΥ ΙΜΑΤΙΟΥ, ΑΠΟ ΤΟΥ ΣΠΟΓΚΟΥ,
ΚΑΙ ΑΠΟ ΤΩΝ ΣΠΑΡΓΑΝΩΝ, ΑΠΟ ΤΟΥ ΧΙΤΟΝΟΣ.

Τσαντίρης Νίκος
Αποστολή
Αξιολόγηση επισκεπτών 5 (2 ψήφοι)

Προσθήκη σχολίου

Το email είναι ήδη εγγεγραμμένο στην ιστοσελίδα. Παρακαλώ συνδεθείτε ή ξαναπροσπαθήστε.

Δώσατε λάθος όνομα ή κωδικό

Sorry, you must be logged in to post a comment.