Η Αγία Φιλοθέη, της οποίας η μνήμη εορτάζεται στις 19 Φεβρουαρίου, υπήρξε μία από τις πιο σημαντικές και αγαπητές αγίες της Ορθόδοξης Εκκλησίας. Η ζωή της είναι παράδειγμα αφοσίωσης, πίστης και αυταπάρνησης, και το έργο της αποτελεί φωτεινό παράδειγμα για τους Χριστιανούς σε κάθε εποχή.
Η Αγία Φιλοθέη γεννήθηκε στην Αθήνα γύρω στο 1522. Καταγόταν από ευγενή οικογένεια και έλαβε άριστη παιδεία για την εποχή της. Όμως, η αληθινή της κλίση ήταν προς την υπηρεσία του Θεού και της κοινωνίας, κάτι που την οδήγησε να αφοσιωθεί πλήρως στη χριστιανική πίστη. Σε νεαρή ηλικία, η Φιλοθέη αποφάσισε να αφιερωθεί στη μοναχική ζωή και να ακολουθήσει το δρόμο της υπηρεσίας προς τον Θεό, παρά τις προσφορές γάμου και κοινωνικής καταξίωσης που της προτάθηκαν λόγω της κοινωνικής της θέσης.
Με την τουρκική κατάκτηση της Ελλάδας και την ένταση της τουρκικής κυριαρχίας, η Αγία Φιλοθέη αφιέρωσε τη ζωή της στη φιλανθρωπία και τη στήριξη των Χριστιανών που υπέφεραν από τις καταπιέσεις και τα βάσανα του κατακτητή. Ιδρυσε το 1580 το πρώτο γυναικείο μοναστήρι στην Αθήνα, το Μοναστήρι της Παναγίας των Βλαχερνών, το οποίο αποτέλεσε σημείο αναφοράς για την πνευματική και κοινωνική ζωή της περιοχής. Εκεί φιλοξενούσε ορφανά, φτωχούς και άρρωστους και παρείχε στους πονεμένους τη βοήθεια και την παρηγοριά τους.
Η Αγία Φιλοθέη είχε βαθιά αγάπη για την εκπαίδευση και τη μόρφωση, και σε μία εποχή που η μόρφωση των γυναικών ήταν περιορισμένη, εκείνη συνέβαλε στην ίδρυση σχολείων για κορίτσια, προσφέροντας τους την ευκαιρία να μορφωθούν και να αναπτύξουν τις δεξιότητές τους. Το έργο της είχε μεγάλη σημασία για την κοινωνία της εποχής, αφού υπήρξε ένας πυλώνας υποστήριξης και πνευματικής ανύψωσης, εν μέσω δύσκολων συνθηκών.
Η Αγία Φιλοθέη είχε επίσης έντονη παρουσία στη διαχείριση των κοινωνικών και θρησκευτικών υποθέσεων της πόλης της. Η ταπεινότητά της, η αφοσίωση και η υπευθυνότητά της την έκαναν σεβαστή και αγαπητή, τόσο στους Χριστιανούς όσο και στους Οθωμανούς, παρά τις διαφορές τους. Η ζωή της υπήρξε γεμάτη από ιεραποστολικό έργο και φιλανθρωπία, ενώ η επιρροή της διατηρήθηκε για πολλά χρόνια μετά το θάνατό της.
Η Αγία Φιλοθέη έφυγε από τη ζωή το 1588. Αν και δεν αναγνωρίστηκε αμέσως ως αγία, η μνήμη της διατηρήθηκε στην Εκκλησία και τα έργα της εξακολουθούν να αποτελούν πηγή έμπνευσης για πολλούς. Το έργο της συνεχίζει να αναγνωρίζεται και να τιμάται, με την εκκλησία να την κατατάσσει στους Αγίους της Ορθοδοξίας.
