Είμαστε Ορθόδοξοι Χριστιανοί. Μας ελέησε ο Θεός και μας αξίωσε να γνωρίσουμε την αλήθεια που σώζει. Ωστόσο η πίστη μας και η πνευματική ζωή έχουν βάθος απροσμέτρητο. Αυτά που αγνοούμε, και στα πνευματικά αλλά και γενικότερα, είναι πολύ περισσότερα από αυτά που γνωρίζουμε. Ο απόστολος Παύλος θεόπνευστα διαβεβαιώνει: «Ει τις δοκεί ειδέναι τι, ουδέπω ουδέν έγνωκε καθώς δεί γνώναι» (Α´ Κορ. η´ 2). Αν καν­εις φαντάζεται ότι ξέρει κάτι, αυτός δεν έχει γνωρίσει τίποτε ακόμη όπως πρέπει να το γνωρίζει.

Βέβαια ο Θεός γνωρίζει την αδυναμία μας και δεν απαιτεί από εμάς την παγγνωσία, την οποία μόνο Εκείνος έχει. Η Εκκλησία επίσης εύχεται σε κάθε θεία Λειτουργία υπέρ αφέσεως «των του λαού αγνοημάτων»· να συγχωρηθούν δηλαδή τα αμαρτήματα που διαπράττουμε εμείς οι απλοί πιστοί (που δεν έχουμε τέλεια γνώση του θελήματος του Θεού) χωρίς να γνωρίζουμε ότι είναι αμαρτήματα.

Από την άλλη ο Κύριος προειδοποίησε ότι «ο γνούς το θέλημα του κυρίου εαυτού και μη ετοιμάσας μηδέ ποιήσας προς το θέλημα αυτού, δαρήσεται πολλάς· ο δε μη γνούς, ποιήσας δε άξια πλη­γων, δαρήσεται ολίγας» (Λουκ. ιβ´ [12] 47-48). Δηλαδή τα εν γνώσει αμαρτήματα είναι σαφώς βαρύτερα από τα εν αγνοία, αλλά και αυτά τα τελευταία ε­χουν συνέπειες. Και με τα αγνοήματά μας μολυνόμαστε, γινόμαστε ένοχοι ε­νώπιον του Θεού και παιδαγωγούμαστε από τον Θεό. Επομένως δεν πρέπει να εφησυχάζουμε ούτε από το έλεος και τη συγκατάβαση του Θεού ούτε από τις Ευχές της Εκκλησίας. Ναί, ο Θεός συγκαταβαίνει και η δέηση της Εκκλησίας κατά την τε­λεση της αναίμακτης θυσίας ελκύει πο­λυ έλεος επάνω μας· υπό έναν όρο ο­μως: ότι αγωνιζόμαστε με όλες μας τις δυνάμεις εναντίον της άγνοιάς μας· ότι φροντίζουμε να γνωρίζουμε όλο και περισσότερο το θέλημα του Θεού. Άγνοια που οφείλεται σε αμέλεια και αδιαφορία είναι σοβαρή αμαρτία. Είναι ουσιαστικά περιφρόνηση του Θεού που μας κάλεσε στη Βασιλεία Του. Δεν τιμούμε την κλήση Του, δεν φιλοτιμούμαστε να ανταποκριθούμε. «Μη προφασίζου άγνοιαν· ο γαρ μη ειδώς και ποιήσας άξια πληγών δαρήσεται, ότι ου μεμάθηκε» (Κλίμαξ, Εις τον Ποιμένα ξϚ´). Μην προφασίζεσαι άγνοια (για τις αμαρτίες που διέπραξες). Διότι όποιος δεν γνώριζε και έπραξε άξια τιμωριών, θα τιμωρηθεί, επειδή δεν φρόντισε να μάθει.

Προβάλλεται όμως από πολλούς η εν­σταση: «δεν έχω χρόνο». Και είναι αλήθεια ότι οι ρυθμοί της ζωής σήμερα είναι έντονοι, και το καθημερινό πρόγραμμα για πολλούς από εμάς πιεστικό. Βρίσκουμε όμως χρόνο για τα θέματα υγείας που μας απασχολούν – και πρέπει να βρίσκουμε –, για την ξεκούρασή μας, για διάφορες επισκέψεις και ασχολίες ο­χι πάντοτε απόλυτα αναγκαίες, και δεν θα βρούμε χρόνο για την ψυχή μας, για την αιωνιότητα;

Και τι μπορούμε να κάνουμε; Να αφιε­ρώνουμε λίγα λεπτά κάθε μέρα στην πνευματική μελέτη. Τι να μελετούμε; Η το­σο σύντομη ζωή μας δεν φθάνει να δια­­­βάσουμε όλα τα Ορθόδοξα πνευματι­κα βιβλία που κυκλοφορούν σήμερα. Γι᾿ αυτό θα πρέπει να είμαστε προσεκτικοί στις επιλογές μας· η καλύτερα να ζητούμε την υπεύθυνη καθοδήγηση του Πνευματικού μας. Να διαβάζουμε, και όχι απλώς να διαβάζουμε, αλλά να μελετούμε προσ­εκτικά και με προσευχή την Αγία Γραφή, όπως την ερμηνεύει η Ορθόδοξη Εκκλησία· επίσης πατερικά βιβλία, Βίους Αγίων και άλλα εκλεκτά πνευματικά βιβλία, που θα μας προσφέρουν δυνατή πνευματική τροφή, θα μας διδάξουν την ουσία της πνευματικής ζω­ης. Επίσης να παρακολουθούμε κηρύγματα, ομιλίες – όσο μας επιτρέπουν οι υποχρεώσεις μας. Να επιδιώκουμε συ­ζητήσεις με πνευματικούς αν­θρώπους. Να έχουμε ζήλο να ακούμε λόγο Θεού.

Αλλά και πάλι δεν αρκεί η πνευματική μελέτη και ακρόαση από μόνη της, για να απαλλαγούμε από την άγνοιά μας. Πρέπει να πολεμήσουμε και την άγνοια της καρδιάς. Ποια είναι αυτή; Παραδείγματος χάριν μελετώ και μαθαίνω ότι ο Θεός είναι αγάπη και προνοεί για όλα. Στην καθημερινή μου ζωή όμως αγχώνομαι με τα προβλήματά μου. Άρα κατά βάθος ακόμη αγνοώ ότι ο Θεός είναι α­γάπη. Μελετώ και μαθαίνω ότι ο Θεός είναι «πανταχού παρών», γνωρίζει ο­λες τις πράξεις μου και θα με κρίνει γι᾿ αυτές· αλλά εξακολουθώ να αμαρτάνω α­φοβα. Άρα κατά βάθος αγνοώ αυτή την αλήθεια.

Πως μπορούμε να πολεμήσουμε αυτό που ονομάσαμε «άγνοια της καρδιάς»; Να μην αρκούμαστε απλώς να μαθαίνουμε ποιο είναι το θέλημα του Θεού, αλλά και να αγωνιζόμαστε με όλες μας τις δυνάμεις να το εφαρμόζουμε. Να ε­χουμε επίσης τακτική μυστηριακή ζωή. Να επιμελούμαστε την προσευχή και τη λατρεία – η κατ᾿ ιδίαν και κοινή προσευχή είναι φως. Να χρησιμοποιούμε ο­λα τα όπλα, όσο μπορούμε, που μας παρέχει η Εκκλησία μας. Έτσι, μέρα με την ημέρα θα περιορίζεται το σκοτάδι της άγνοιάς μας, και θα ζούμε όλο και πε­ρισσότερο μέσα στο φως της αληθι­νης γνώσεως του Θεού και του θελήματός Του· μιάς γνώσεως που θα μας ε­λευθερώνει, θα μας χαροποιεί και θα μας εξαγιάζει.

Γιώργος Λακαφώσης

Προσθήκη σχολίου

Το email είναι ήδη εγγεγραμμένο στην ιστοσελίδα. Παρακαλώ συνδεθείτε ή ξαναπροσπαθήστε.

Δώσατε λάθος όνομα ή κωδικό

Sorry, you must be logged in to post a comment.